Diễn Thơ Sách CHÂM NGÔN

35200

Top

 

 | 1 |  | 2 |  | 3 |  | 4 |  | 5 |  | 6 |  | 7 | 8 |  | 9 |  | 10

| 11 |  | 12 |  | 13 |  | 14 |  | 15 |  | 16 |  | 17 |  | 18 |  | 19 |  | 20

| 21 |  | 22 |  | 23  | | 24 |  | 25 |  | 26 | | 27 |  | 28 |  | 29 |  | 30 |  | 31 

 

 

 

 

Kinh Thánh: Sách CHÂM NGÔN

Diễn Thơ: TAM HẢI

 

                                                                       

1

top 

 

 

TIỂU DẪN 

1.  Châm ngôn của Sa-lô-môn

Con trai Đa-vít khi còn làm vua

Dạy dỗ mọi chuyện hơn thua

Khôn ngoan đối xử cho vừa lòng nhau

2. Nầy đây là sách Châm ngôn

Chứa đầy thông sáng túi khôn ở đời

Tìm xem để có được lời

Khôn ngoan hiểu biết cho đời ngát hoa.

3-4-5-6. Châm ngôn lời Chúa tỏ ra

Để mà tô điểm gần xa phước lành

Sự Chánh trực sự Công bình

Mọi lời bày tỏ ngọn ngành khôn ngoan

Người ngu dốt, kẻ cao sang

Học điều tri thức mọi đàng thoả thuê

Thông sáng dè dặt mọi bề

Lời vàng ghi nhớ chớ hề lãng xao.

7.  Khởi đầu tri thức: Vâng phục Chúa

Kính sợ Ngài để được khôn ngoan.

Đừng ngu ngơ như kẻ thế gian

Không thành kính nghe lời khuyên dạy

8. Hỡi con hãy nghe lời Cha

Khuyên dạy tri thức gần xa tỏ tường

Chớ bỏ phép tắc mối giường

Lời mẹ nhắc nhở con đường Bình an.

9.  Nó như vòng hoa trên đầu

Như vòng đeo cổ, trân châu mỹ miều.

 

KHUYÊN TRỐN HỘI GIAN ÁC

10. Hỡi con: Những kẻ tội nhân

Lân la tìm đến kết thân chẳng nhìn

11. Chớ theo chúng nó phục rình

Hại người vô cớ ngập sình huyết nhơ

12. Nuốt sống những kẻ dại khờ

Âm phủ mồ mã đợi chờ ý nguyên.

13.  Của báu chúng cướp lấy liền

Chất đầy nhà cửa bạc tiền phủ phê.

14.  Chúng ta cùng hãy chia nhau

Cả một túi bạc trước sau đồng đều.

15.   Hỡi con gìn giữ chơn con.

Đừng đi theo lối đường mòn thế gian

16.  Vì chân chúng nó xiêng quàng

Chạy theo sự dữ tuôn hàng huyết nhơ

17.   Uổng công thay kẻ dại khờ

Giăng lưới trước mặt đợi chờ chim bay

18.  Chính mình hạy lấy mình thay

Huyết vô tội sẽ trở lại cho mình

19.   Ấy là đường lối bất bình

Đổi lấy mạng sống bạc tình thế nhân

 

GIẢNG VỀ SỰ KHÔN NGOAN

20.  Khôn ngoan bày tỏ ngoài đường

Giữa nơi phố chợ phô trương lời lành

21.  Khôn ngoan từ ở giữa thành

Dùng lời chánh trực ngọn ngành tỏ ra

22.   Những kẻ ngu dại chịu chờ

Nhạo báng ghen ghét phỉnh phờ chua ngoa

Chúng luôn tìm cách lánh ra

Những điều tri thức bỏ ra chẳng nhìn

23.   Vì sao ta trách các ngươi

Hãy khá trở lại mà vui phước lành

Nầy ta sẽ đổ thần linh

Cho ngươi có được tâm tính khôn ngoan

24.  Ta đã kêu gọi nhiều lần

Các ngươi chẳng khứng chẳng cần lời Ta.

Ta đã giơ tay ta ra

Chẳng ai chú ý lân la ngắm nhìn

25.  Vì ngươi đã bỏ lời Ta

Không nghe khuyên dạy dang xa hững hờ

26. Cho nên tai nạn chực chờ

Cùng sự nhạo báng mập mờ cười chê.

27. Sợ hãi xảy đến nhiêu khê,

Như cơn gió trốt bốn bề vây quanh

28. Ngặt nghèo khốn khổ tan tành

Bây giờ chúng mới dỗ dành cầu Ta.

Chúng nó kêu cầu thiết tha

Ta vẫn nín lặng không ra đáp lời.

29. Chúng không kính sợ Chúa Trời

Ghét sự hiểu biết buông lời chê bai

30. Cũng không theo sự khuyên nài

Con đường thế sự miệt mài mông lung

31.  Cho nên chúng đến đường cùng

Ăn lấy bông trái mịt mùng tối tăm.

32.   Ngu dốt bội nghịch lằm bằm

Sẽ dẫn chúng nó vào vòng trẩm luân.

33.  Nhưng ai khứng nghe lời Ta

An nhiên vô sự, vào ra vui mừng

Bước đi không có ngập ngừng:

Khôn ngoan, thông sáng tưng bừng đón đưa.

 

 

                                                                   

2

top

 

ÍCH LỢI CỦA SỰ KHÔN NGOAN

1. Hỡi con tiếp nhận lời Ta

Giữ gìn mạng lịnh chớ xa cách lòng

2.  Lắng tai nghe sự khôn ngoan

Trong lòng thông sáng mọi đàng phước thay

3.  Nếu con phân biện kêu cầu

Khôn ngoan như một phép mầu sáng soi.

4. Nếu con sục sạo tìm tòi

Khôn ngoan báu vật ở đời kín sâu

5.  Hiểu biết kính sợ Chúa Trời

Tìm được tri thức. Đón mời khôn ngoan

6. Chúa ban cho sự cao sang

Miệng Ngài tri thức rõ ràng điều hay.

7. Cứu rỗi cho người thẳng ngay

Ngài là thuẫn đỡ. Phước thay công bình

8. Giữ gìn các lối công minh

Phú hộ đường lối: Làm thành điều hay

9. Bây giờ con được tỏ bày

Công bình lý đoán đường ngay nẻo lành

10.  Khôn ngoan vào ở trong lòng

Làm cho hiểu biết, tâm hồn mừng vui.

11.  Dè dặt coi sóc trước sau.

Thông sáng gìn giữ bền lâu tâm tình

12.  Dẫn con khỏi lối gập ghình

Khỏi kẻ gian ác, phân minh mõi điều

13.  Dang xa những kẻ tó xiêu.

Tối tăm mờ mịt có nhiều hiểm nguy

14.  Là kẻ độc ác sân si

Ưa thích dối trá lầm lì bước theo.

15.  Đường lối chúng nó cong queo

Lầm lạc xa cách bước theo đường mòn

16.  Khôn ngoan sẽ cứu cho con

Khỏi người dâm phụ véo von lời mời

17.  Nàng quên giao ước Đức Chúa Trời

Lìa bỏ bạn cũ như lời tâm giao

18.  Đường qua nhà nó xôn xao

Có cà sự chết đón chào hỏi thăm

19.  Những ai quá bước lạc lầm

Khác nào rơi xuống đường hầm âm ty

20.  Khôn ngoan khiến con bước đi

Trong đường người thuận chẳng chi lo phiền

21. Người ngay thẳng đứng vững vàng

Được ở trên đất lòng càng no nê

Người được trọn vẹn mọi bề

Nhơn từ chơn thật cận kề thoả vui

21.  Kẻ gian ác bị thối lui

Sẽ bị phế truất ngậm ngùi xót xa

Bất trung bất nghĩa bỏ ra

Nào ai có muốn lân la bạn cùng

 

 


 3


top

 

KHUYÊN LÀM THEO SỰ KHÔN NGOAN

1. Hỡi con chớ quên lời khuyên

Giữ gìn vâng phục kỉnh kiền sắc son.

2.  Nó sẽ thêm lên cho con

Số ngày, năm tháng sông Bình An.

3.  Nhơn từ chơn thật đủ đầy

Chớ lìa bỏ nó. Hằng ngày khắc ghi

Nhớ đeo vào cổ mọi khi

Cho lòng vui thoả. Chẳng chi lo phiền.

4.  Như vậy trước mặt Chúa Trời

Con được ơn phước. Đời đời Bình An

5. Và còn có sự khôn ngoan.

Được người tôn trọng hân hoan vui mừng.

6.  Nầy con nhận biết tỏ tường

Trên cao có Chúa dẫn đường con đi

Ở đâu, làm những việc gì.

Đều luôn có Chúa khắc ghi giữ gìn

Bền lòng trọn vẹn niềm tin

Cậy nhờ ơn Chúa làm thành cho con.

7.  Chớ lấy mắt mình làm khôn

Hãy kính sợ Chúa cho tròng yêu thương

8.   Như vậy con khoẻ mạnh luôn

Xương cốt bền vững qua truông hiểm nghèo

9.  Hãy lấy hoa lợi đầu mùa

Dâng lên cho Chúa để mà chúc tôn

10.  Chúa sẽ ban cho dập dồn

Vựa làm dư dật đầy tràn no nê.

11.   Chớ khinh sự sửa phạt Ngài

Vì sự sửa phạt tỏ bày yêu thương

12.  Chúa muốn cho con tỏ tường

Người Cha yêu quý dẫn đường cho con

13.  Người nào tìm được Khôn ngoan

Trong lòng thông sáng rõ ràng phước thay

14.  Tiền bạc vật chất nào tày

Khôn ngoan dư dật đủ đầy Bình An

15.   Sự khôn ngoan quý hơn châu ngọc

Bửu vật nào được ví sánh đây.

Người khôn ngoan thật quý hoá thay

Lòng chất chứa cả nguồn phước hạnh

16.  Tay mặt cầm sự sống lâu

Tay trái có sự sáng giàu hiển vinh

17.  Khôn ngoan là nẻo an bình

Là nguồn khoái lạc- Tâm tình mừng vui.

18.  Là cây sự sống đời đời

Ai cầm giữ nó đón mời cao sang.

19.   Đức Chúa Trời- Sự khôn ngoan

Trái đất vinh hiển mở màn lập ra.

20.  Thông sáng lắp đặt gần xa

Vực sâu- Sương móc ngàn hoa phô bày.

21.  Hỡi con dè dặt giữ gìn

Để tâm suy xét kiếm tìm đón đưa

22.  Nó là sự sáng sáng soi

Như vật trang sức con đeo bên mình

23.  Con sẽ bước đi vững vàng

Chân không vấp ngã lòng càng thảnh thơi

24.  Khi đi- Khi đứng, nằm ngồi

Các nguồn hạnh phúc vun bồi theo con

25.  Không sợ hãi- Chẳng bồn chồn

Kẻ ác tàn hại- mỏi mòn còn chi.

26.   Chúa nơi nương tựa bảo trì

Chở che gìn giữ trọn kỳ Bình An

27.   Việc lành chớ có chối quanh

Hãy làm cẩn thận để dành phước thiêng

Miễn là con được có quyền

Tấc lòng chân thật kình kiền bao dung.

28.  Lân cận cầu xin điều gì

Thì con chớ chối bỏ đi chẳng nhìn

29.  Láng giềng ăn ở Bình An.

Chớ lập mưu ác mà toan xa lìa

30.  Sống cho chân thật hiền lành

Vô cớ chớ có tranh giành với ai.

31.  Chớ có phân bì so đo

Với kẻ hung dữ chi cho bận lòng

Khôn ngoan kín kẻ đề phòng

Đường lối thanh sạch thoát vòng mưu gian

32.  Đức Chúa Trời. Đấng vinh quang

Gớm ghê những kẻ ác gian hại hành

Chúa sẽ kết bạn tâm tình

Cùng người ngay thẳng hiền lành khiêm cung

33.  Ban phước cho người công bình

Rủa sả những kẻ tâm tình chua ngoa

34.  Chúa chống cữ kẻ kiêu căng

Ban ơn cho kẻ siêng năng khiêm nhường.

(Gia cơ 4:6b)

35.  Ngu dại mà được thăng lên

Là điều hổ thẹn phải nên coi chừng

Khôn ngoan chân thật khiêm nhường

Chúa cho hưởng phước tỏ tưởng Bình An.

 

 

4

top

 

1. Hãy nghe lời Cha dạy khuyên.

Thông sáng gìn giữ thường xuyên trong lòng

2.  Ta ban đạo lý tốt lành

Cẩn thận học hỏi trở thành khôn ngoan

3.  Thuở nhỏ. Ta con cha Ta

Được mẹ yêu mến thiết tha cưng chiều

4.  Cha Ta dạy dỗ những điều

Hãy ghi nhớ lấy. Được nhiều phước thiêng

5.  Khá cầu lấy sự khôn ngoan.

Chớ quên- xoay bỏ lời vàng của ta

6.  Khôn ngoan chớ có bỏ ra

Hãy yêu mến nó thiết tha từng hồi.

7.  Hãy dùng của cải mua thông sáng

Vì sự khôn ngoan rất thiết cần

Nếu không có sự khôn ngoan đó

Của cải trên đời. Bụi vướng chân

8.  Hãy tôn tặng sự khôn ngoan

Hết lòng hoài niệm vinh sang cận kề.

Vinh hiển rạng nở mọi bề

Tâm tình thư thái thoả thuê vui mừng.

9.  Khôn ngoan- hoa mỹ đôi đầu

Triều thiên vinh hiển nhịp cầu phước duyên.

10.  Hỡi con. Tiếp nhận lời Ta

Năm tháng con được thăng hoa thêm nhiều.

11.  Ta đã dạy dỗ mọi đường

Đi trong ngay thẳng- tỏ tường khôn ngoan.

12.  Khi đi con chẳng ngỡ ngàng

Khi chạy con chẳng vấp quàng ngã đau

13. Nắm chắc mọi điều trước sau

Hãy gìn giữ kỷ thuộc làu lối đi.

14.  Chớ vào trong lối người hung dữ

Và chẳng đi đường kẻ ác gian

15.  Tránh xa lối củ đầy nguy hiểm

Xây mặt chẳng nhìn, chẳng bước sang

16.   Vì chúng ưa thích làm càng

Không gây vấp phạm, rõ ràng không yên.

17.   Ăn bánh gian ác đã quen.

Rượu chè be bét hung hăng ngang tàng

18.   Nhưng con đường kẻ công bình

Sự sống chiếu rạng tâm tình hiền lương

19.   Còn kẻ gian ác vấn vương

Chúng sẽ vấp ngả thảm thương âu sầu.

20.  Hỡi con, nghe các lời Ta.

Nghiêng tai chăm chỉ vào ra thuận tình

21.   Hai mắt luôn luôn ngắm nhìn

Ghi lòng tạc dạ- Hành trình vững yên.

22.   Ấy là sự sống phước thiêng

Và sự khoẻ mạnh- kỉnh kiền cho thân.

23.   Cẩn thận gìn giữ tấc lòng

Vì đây là cả công bình Chúa ban.

Được nhờ cuộc sống cao sang

Cả nguồn phước hạnh tuông tràn dâng ra

Yêu thương thắm thiết đậm đà

Bình yên Thịnh vượng Thuận hoà an vui.

24.   Môi con chớ có bải buôi

Gian tà- hung dữ- thối lui chăng nhìn

25.  Mắt con đường thẳng hãy tìm

Theo giòng Chân lý- Công bình bước đi

26.  Ban bằng các nẻo hiểm nguy.

Vững vàng tiến bước chẳng chi ngại ngùng

27. Chớ xây tả hữu làm chi

Dời khỏi sự ác. Bước đi vững vàng

 

 

5

 

top

 

KHUYÊN TRÁNH TRỐN NGƯỜI DÂM PHỤ

 

1. Hãy chăm về sự khôn ngoan

Lắng tai nghe lấy lời vàng của Ta.

2.   Để con giữ lấy phúc nhà

Bảo tồn tư thức vào ra an bình.

3.   Môi kẻ dâm phụ ngọt ngào

Lời nói êm dịu tim trao phỉnh phờ

4.  Nhưng rồi gươm giáo chực chờ

Đưa con vào bẩy- mập mờ oan khiên.

5.  Chân nó dẫn xuống cữu tuyền

Nhìn ra đã thấy xích xiềng âm ty

6.  Đường thẳng sao con không đi

Bây giờ lầm lạc còn gì thiết tha

7.  Bây giờ hãy nghe lời Ta

Chớ có lìa bỏ cách xa lời vàng

8.  Chớ có đi chung con đàng

Tránh xa nhà nó bảo toàn thân danh

9.   Kẻo khi con đã đến gần

Danh dự - Tuổi thọ lần lần tiêu tan

10.  Nhà cửa, đất ruộng bạc vàng

Công lao khó nhọc chạy sang người ngoài

11.  Bây giờ con mới nói rằng

Sao tôi bỏ sự khuyên răng của người

12.  Sao không theo giáo sư tôi

Nghiêng tai nghe lấy những lời dạy khuyên

13.  Tại giữa dân sự kỉnh kiền

Tôi bị khiển trách- đảo điên phản hồi

14.   Hãy uống nước chứa trong hồ

Và trong nơi giếng cơ đồ của con.

15.  Các nguồn của suối trào tuôn

Giữa nơi phố chợ- ngoài đường láng lai

16.  Nguồn mạch có một không hai

Mình con thông dụng chẳng ai dự vào

17. Nguồn mạch ơn phước dồi dào

Vợ con vui thích đón chào tuổi xuân

18.  Như con nai cái thân thương

Nguyện nàng làm thoả mản lòng con luôn

Ái tình nơi nàng trào tuôn

Say mê dẫn dắt con đường khoả vui

19.  Tình người dâm phụ ở ngoài

Nâng niu người khác đoái hoài làm chi

20.  Đường lối loài người hiểm nguy

Nhưng Chúa tiếp cứu chẳng chi lạc loài

21.   Hung dữ- gian ác- miệt mài

Vướng đầy tội lỗi đoạ đày triền miên

22.   Nó chết vì thiếu lời khuyên

Và bị lầm lạc giữa miền trầm luân

 

 

6

 

top

 

VỀ VIỆC BẢO LÃNH

 

1.  Hỡi con, nhớ lấy kỹ càng

Bảo lãnh người ngoại- giây ràng buộc con.

2.  Sao cho sau trước vuông tròn

Miệng mình đã hứa- phải còn giữ luôn

3.  Hạ mình xuống để cầu xin

Để mà gìn giữ cho mình thoát ra.

4.  Hãy tỉnh thức. Chớ ngủ vùi

Chớ chợp mắt lại mà nguội tắt lòng

5.  Giải cứu mình khỏi long đong

Như hoàng dương thoát khỏi vòng thợ săn

Từng trời bay lượn cánh chim

Thoát khỏi bẫy rập đi tìm tự do.

 

VỀ SỰ BIẾNG NHÁC

 

 

6.   Hỡi kẻ biếng nhác đời này

Hãy xem con kiến tỏ bày khôn ngoan.

7.   Tuy không có tượng có quan

Nhưng chúng biết sống kết đoàn đấu tranh

8.  Thâu trữ vật thực để dành

Không có tư lợi tập tành mưu gian

9. Hỡi kẻ biếng nhác nằm ngang

Ngươi thức hay ngủ sẵn sàng chưa đây

10.  Chợp mắt chỉ một chút thôi

Khoanh tay lơ đãng cuộc đời qua đi

11. Nghèo khổ sẽ đến nằn nì

Và sự thiếu thốn kéo từ bước chân

 

 

VỀ SỰ GIAN LẬN

 

12. Người nào có miệng dối gian

Là kẻ vô loại- đa mang tội hình

13.  Hắn liếc con mắt rập rình

Lấy tay ra dấu tâm tình đảo điên

14.  Trong lòng có sự xỏ xiên

Mưu toan việc ác ngữa nghiêng lộn sòng

15.  Cho nên tai hoạ ngập tràn

Nó bị bại hoại- tiêu tan chẳng còn

 

ĐIỀU ĐỨC GIÊ-HÔ-VA GỚM GHIẾC

 

16-19.  Con mắt tỏ kiêu ngạo

Lưỡi dối trá nói hành

Tay đỏ huyết vô tội

Lòng mưu toan chẳng lành

Chân chạy đến sự dữ

Cùng gieo sự đấu tranh

Ấy sáu điều Chúa ghét

Hãy cẩn thận giữ mình

 

VỀ SỰ TÀ DÂM

 

20.  Hỡi con nhớ lấy lời Cha

Lời răn của mẹ thật thiết tha giữ gìn

21.  Sắc son ghi tạc vào lòng

Và đeo vào cổ như vòng tư trang

22.  Khi đi- con đã sẵn sàng

Khi nằm, khi ngủ nó gìn giữ con

Chổi dậy- con chẳng mỏi mòn

Được nghe trò chuyện véo von bên mình

23.  Điều răn là một cái đèn

Ấy là luật pháp phải nên giữ gìn

Bước đi cho trọn niềm tin

Nghe lời khuyên dạy đem mình cao hơn.

24.  Giữ con khỏi kẻ tà dâm

Đàn bà dua nịnh âm thầm ác khiên

25.  Lòng con chớ có tuỳ duyên

Nhìn vào mắt nó- đảo điên tâm hồn

26.  Bao nhiêu tài vật đã chôn

Bên người kỵ nữ. Chỉ còn bánh không

27.  Người nào để lửa trong lòng

Mà không bị cháy áo trong áo ngoài

28.  Ai đi trên lửa khoan thai

Chân không bị phỏng công khai an bình

29.  Kẻ nào lui tới ngoại tình

Vợ người lân cận chịu hình chẳng sai

30.  Kẻ đi trộm cắp nửa mai

Bởi vì đói khát- Nào ai động lòng

31.  Để khi bị bắt vào tròng

Bắt đền tài sản bảy lần trỗi hơn

32.  Kẻ nào phạm tội tà dâm

Là kẻ vô tư- vô tâm ở đời

33.   Khinh khi sỉ nhục đón mời

Thương tích khốn khổ sao bôi được kìa

34.  Người Nam ghen ghét đến điều

Báo thù- Chẳng quản ít nhiều thứ tha

35.   Mặc dầu còn lắm xót xa.

Và nhiều của lễ- Bỏ qua chẳng nhìn

 

 

7

 

top

 

LỜI CÁM DỖ CỦA DÂM PHỤ DẪN ĐẾN SỰ CHẾT

 

1. Hỡi con giữ các lời Ta

Và luôn chôn giấu thiết tha trong lòng

2.  Tuân thủ vâng phục sẵn sàng

Giữ gìn kỷ lưỡng như tròng mắt con.

3.  Cột nó nơi cánh tay con

Ghi lòng tạc dạ, sắc son vững vàng

4.   Hãy trân trọng sự khôn ngoan

Và yêu thương nó như hàng chị em

Thông sáng cũng được gọi tên

Chính là bằng hữu ngày đêm ngắm nhìn.

5.   Để con tránh khỏi chữ Tình

Với người dâm phụ bêu hình trêu ngươi

6.   Tại nơi cửa sổ nhà Ta

Ta đã nhìn thấy đi qua nhiều vòng

7.  Cả bọn trai trẻ trong làng

Có người nhỏ tuổi làng chàng u mê.

8.  Tìm đi đến chỗ gần kề

Đến nhà người ấy dễ bề tèm hem.

9.   Khi chạng vạng lúc nửa đêm

Tối tăm mù mịt buông rèm biết đâu

10. Nàng đi ra rước hắn vào

Trang điểm loè loẹt ngạt ngào nước hoa

11.  Nàng sống vốn chẳng thật thà

Ba hoa bộp chộp nết nhà trái lơ

12.   Ngoài đường ngỏ phố đợi chờ

Rình rập tán tỉnh ởm ơ bôn chôn

13.  Gặp người trai trẻ ôm hôn.

Mặt chai mày đá rút bòn tình yêu.

14.  Nàng khoe của lễ rất nhiều

Tôi đã trả đủ những điều cầu xin

15.  Nên tôi cũng đã kiếm tìm

Thấy anh đẹp đẽ, xứng duyên tương phùng

16.   Tôi đã có sẵn giường mùng

Mền đỏ Ai Cập để cùng chung vui

17.  Một dược- lư hồi- quế bì

Xông lên hứng chí đến kỳ đam mê.

18.  Hãy đến chúng ta gần kề.

Chung vui thân mật trọn bề đêm nay.

19.   Chồng tôi không có ở đây

Người đi công việc những ngày xa xôi.

20.  Đem cả tiền bạc theo rồi.

Đến rằm mới có thối lui trở về.

21.  Nàng dùng lời nói đê mê.

Dụ hắn sa ngã- vổ về mè nheo.

22.  Hắn liền trở bước đi theo

Ngoan ngoãn như thể con heo vào lò

Như kẻ ngu dại co ro

Chịu hình chẳng co đắn đo kêu nài

23.  Đến khi gan ruột bị lòi

Một mủi tên nhọn đã xoi thủng rồi

Cánh chim vào lưới hỡi ôi

Mong manh sự sống- bồi hồi xót xa

24.  Bây giờ hãy nghe lời Ta

Nhừng lời chân thật thiết tha dịu dàng

25.  Chớ đi vào lối nhà nàng

Chớ có tìm kiếm ngó quàng ngó xiêng

26.  Nàng hại nhiều người ngã nghiêng

Giết chết nhiều kẻ có tiền ham vui

27.  Nhà nàng- con đường tối thui

Dẫn đến sự chết- ngậm ngùi đắng cay.

 

 

8

 

top

 

SỰ QUÝ TRỌNG CỦA SỰ KHÔN NGOAN

 

1.  Không ngoan lên tiếng rõ ràng

Thông sáng bày tỏ. Tiếng vang núi đồi

2.  Khôn ngoan ở khắp mọi nơi

Trong thành ngoài chợ ngã tư phố phường

3.   Khôn ngoan bày tỏ con đường

Các ngươi hãy đến tỏ tường khôn ngoan

4.  Hỡi kẻ ngu muội bần hàn

Hỡi kẻ dại dột. Hãy toan kiếm tìm

5.   Khôn ngoan thông sáng tốt lành

Khá nên nhận biết để dành trong đêm.

6.  Hãy nghe Ta sẽ tỏ bày

Những điều chân thật thẳng ngay tốt lành

7.  Lời ta ngay thẳng rõ ràng

Ta ghét gian ác nói quàng nói liêng

8.  Lời Ta êm ái dịu hiền

Chẳng chi dấu diếm- vòng kiềng riêng tư

9.   Rõ ràng cho cả mọi người

Hiểu biết tri thức dinh dư phước nhà

10.  Khá nhận sự khuyên dạy Ta

Lãnh điều tri thức đặt hoa trong lòng

Quý hơn tiền bạc vàng ròng

Mọi điều bày tỏ trong vòng yêu thương

11. Khôn ngoan giá trị rõ ràng

Quý hơn châu báu bạc vàng thế nhân

Chuyện đời là áng phù vân.

Làm sao sánh được một phần khôn ngoan

12.  Ta chính là sự khôn ngoan.

Ở với thông sáng. Họ hàng thông minh

Hiểu biết dè dặt tâm tình

Khiêm nhường nhịn nhục công bình xét suy

13.  Ghét điều kiêu ngạo khinh khi

Con đường ngay thẳng chẳng chi gian tà

14.  Mưu luận thông thạo là Ta

Ta là thông sáng là hoa tốt lành

15.  Nhờ ta- các vua thế gian

Và các quan trưởng cưu mang công bình

16.  Nhờ ta công việc hoàn thành

Các xứ cai trị tốt lành Bình An

17.   Ta yêu những kẻ yêu Ta.

Phàm ai tìm kiếm- vào ra đợi chờ

Thì Ta cũng chẳng hững hờ

Sẽ cùng hội ngộ bên bờ yêu thương.

18.  Giàu có sang trọng là Ta

Bền lâu của cải ngàn hoa công bình

19.   Hoa lợi ta quý hơn vàng

Bông trái dư dật ngập tràn hương thơm

20.  Ta đi con đường cao hơn

Các lối ngay thẳng dưới chơn tỏ bày

21.  Làm cho hết thảy đó đây

Của cải dư dật dẫy đầy cao sang

22.  Chúa vừa khởi cuộc dựng nên

Thì Ta cũng đã ở bên Ngài rồi.

23.  Ta ra từ trước vô cùng

Dựng nên trái đất lập dòng thời gian

24.   Vực sâu nước chửa tuôn tràn

Thì ta đã có luận bàn dở hay

25.  Núi non chưa được đặt bày

Gò nổng chưa có đông tây mịt mùng

26.   Đồng ruộng trơ trọi chập chùng

Ta đã ở đó để cùng quản cai

27.  Chúa lập trời đất đêm ngày

Ta cũng ở đó. Tỏ bày khôn ngoan

28.   Ngài làm kiên cố vững vàng

Vực sâu vững chắc lại càng có ta

29.   Bờ cỏi tiếp cận bao la.

Định phần sau trước vào ra tương đồng

30.  Ta ở bên Chúa vun trồng

Hằng ngày khoái lạc thuận dòng thảnh thơi

31.  Ta rất vui vẻ về người

Con cái sinh sản cuộc đời thoả thuê.

32.   Bây giờ các con hãy nghe.

Hãy giữ lấy đạo chở che cuộc đời

33.  Khôn ngoan tiếp nhận lấy lời

Chớ từ chối nó. Cuộc đời bỏ qua

34.  Người nào mà nghe lời Ta

Hằng ngày tỉnh thức ra đợi chờ

Ta sẽ an ủi từng giờ

Người sẽ được phước bên bờ yêu thương

35.  Nào ai tìm kiếm được Ta

Thì cậy sự sống nở hoa trong lòng

Được ban ơn phước tột cùng

Được nguồn sự sống- Thoả lòng mừng vui

36.  Nhưng mà ai phạm đến Ta.

Linh hồn sẽ bị cách xa ngặt nghèo.

Sự chết sẽ đến kỳ kèo.

Tâm hồn đen tối. Bọt bèo xác xơ.

 

 

9

 

top

 

SỰ MỜI MỌC CỦA KHÔN NGOAN VÀ CỦA ĐIÊN CUỒNG

 

1.  Khôn ngoan xây dựng nhà mình

Cuộc sống dư dật. Tâm tình mừng vui.

2.  Giết các con thú mình rồi

Rượu nho pha sẵn. Tiệc tôi đón chào

3.   Sai các tớ gái đi rao.

Ở trên các cửa- nơi cao của thành

4. Ai ngu dốt hãy đến tìm

Ai thiếu trí hiểu hãy nhìn khôn ngoan.

5.  Hãy đến ăn bánh của Ta

Và đến uống rượu đã pha sẵn rồi

6.  Khá bỏ ngây dại đi thôi

Thì được sự sống đời đời vinh sang

7.   Nhạo báng chớ trách phủ phàng.

Sẽ bị sỉ nhục lỡ làng hiểm nguy.

8.  Trách kẻ nhạo báng làm chi

E nó ghét cả đường đi lối về

Trách người khôn ngoan cận kề

Thì được yêu mến tràn trề niềm vui

9.  Hãy khuyên giáo người khôn ngoan

Thì người sẽ được bảo toàn thiệt hợp.

10.  Kính sợ Chúa người khôn ngoan

Nhìn biết Đấng Thánh rõ ràng thông minh

11.  Nhờ Ta hiểu biết thêm lên

Năm tháng tuổi thọ vững bền dài lâu.

12.  Khôn ngoan có ích cho con

Nhạo báng- con sẽ mỏi mòn đắng cay.

13.  Đàn bà la lối điên cuồng

Ấy là ngu muội. Một luổng sẽ khinh

14.  Nàng ngồi nơi cửa nhà mình

Trên một cái ghế- cửa thành vào ra

15. Đặng khuyến dụ kẻ thật thà

Những kẻ đi lại. Lân la bên đường

16. Ai ngu sẽ đến tỏ tường

Kẻ thiếu hiểu biết thường thường ước ao.

17. Nước ăn cắp thật ngọt ngào

Của người vụng trộm ăn vào ngon thay.

18.  Những sự tàn hại xưa nay.

Đều chết ở đó. Đắng cay tâm tình

Âm phủ mở cửa sẵn dành

Khôn ngoan tìm nẻo công bình lánh xa.

 

 

10

top

 

QUYỂN THỨ NHẤT GÓP SÁCH CHÂM NGÔN CỦA SA-LÔ-MÔN

 

1.  Con trai học hỏi khôn ngoan

Vui lòng cha mẹ thuận đàng hiếu trung

Những đứa ngu muội bung xung

Buồn lòng cha mẹ đường cùng lui thân

2.  Của phi nghĩa chẳng ích gì.

Công bình sẽ được cứu nguy vững vàng.

3. Kẻ ác sẽ bị đuổi xô

Công bình sẽ được điểm tô linh hồn

4. Làm việc biếng nhác mỏi mòn

Siêng năng giàu có xây tròn ước mơ

5.  Mùa hè thâu trữ tuỳ cơ

Khôn ngoan dành dụm để nhờ về sau.

6.   Phước lành cho kẻ công bình

Kẻ ác cường bạo để dành hoạ tai

7.  Kỷ niệm của kẻ công bình

Được người ca ngợi đồng tình hân hoan

Kẻ ác rồi sẽ lụi tàn

Tên tuổi vùi lấp, tiêu tan chẳng còn

8.   Khôn ngoan tiếp nhận điều răn

Ngu muội sa ngã lăng xăng lạc loài.

9.  Đường thẳng chắc chắn vững bền

Cong vạy lắm nẻo gập ghềnh xót xa.

10.   Đừng nheo mắt khiến ưu sầu

Có miệng ngu muội bắt cầu sẩy chân.

11.  Miệng người công bình nở hoa

Là nguồn sự sống. Trao ra phước lành

Miệng kẻ hung ác dỗ dành

Giấu sự cường bạo tâm tình chua ngoa.

12.  Thương yêu che lấp sự tình

Ghen ghét cải lộn- gập ghềnh đường đi.

13.  Miệng người thông sáng khôn lanh

Nhưng kẻ ngu muội sẵn dành đòn roi

14.  Khôn ngoan tri thức đủ đầy

Ngu muội bại hoại có ngày hại thân

15.   Giàu có là một cái thành

Kiên cố bền vững để dành về sau

Kẻ nghèo khốn khổ lau chau

Nhìn người mà lại đớn đau phận mình

16.  Lao khổ của người công bình

Để hưởng sự sống tam tình thoả vui

Hoa lợi kẻ ác dập vùi

Mắc phải tội lỗi sút sùi xót xa.

17.  Nghe lời khuyên dạy thường thường

Ở trong sự sống con đường thảnh thơi

Những ai lầm lạc đua bơi

Sẽ bị quở trách cuộc đời bỏ ra.

18.  Nói hành ngu dại ai ơi

Dấu sự ghen ghét buông lời điêu ngoa

Những người ấy nên lánh xa

Những điều không tốt thiết tha làm gì.

19.  Đừng có tranh cạnh lắm lời

Vi phạm sẽ đến cho người đa ngôn

Im lặng chính là người khôn

Hãy cầm giữ miệng cho tròn yêu thương

20.  Lòng kẻ hung ác điêu ngoa

Lưỡi người công chánh như hoa trên cành

21.  Miệng người công chính khôn ngoan

Nuôi dạy chăm sóc cao sang cho người

Ngu dại- moi chuyện rối bời

Vì thiếu hiểu biết đi đời nhà mà.

22.  Phước lành của Giê-hô-va

Ấy là giàu có gần xa vui lòng

23.  Người thông sáng. Thích khôn ngoan

Kẻ thiếu trí hiểu làm càng chẳng suy

24.  Kẻ hung ác sợ điều gì

Việc sẽ xảy đến tức thì liền tay

Những người công bình xưa nay

Ao ước sẽ được đến ngay cho mình

25.  Khi cơn gió trốt thổi qua

Những kẻ gian ác dạt ra bên lề

Người công bình vẫn thoả thuê

Không chỉ sợ hãi mọi bề an vui.

26.   Kẻ biếng nhác đối chủ mình

Như khói cay mắt- như bình ghê răng

27.  Khôn ngoan được Chúa gia thêm

An nhiên tuổi thọ vững bền dài lâu

Kẻ ác lo lắng âu sầu

Tuổi thọ lắt leo, qua cầu gian truân.

28. Kẻ ác hư mất từng giờ

Công bình vui vẻ đợi chờ phước thiêng

29.   Con đường do Chúa dựng nên

Ấy là đồn luỹ vững bền chở che

Công bình vui hưởng trọn bề

Còn những kẻ ác bên lề hư vong

30.   Công bình cuộc sống thong dong

Kẻ ác lây lất chẳng mong được gì.

31.   Miệng người công bình nở hoa

Khôn ngoan an ủi thật thà đưa duyên

Lưỡi kẻ gian tà xỏ xiên

Sễ bị phế truất đảo điên xa lìa.

32.  Công bình đẹp ý vừa lòng

Miệng kẻ gian ác bẻ cong mọi điều

 

 

 

11

top 

 

1.  Cây cân giả gớm ghiếc thay

Nhưng trái cân đúng Chúa nay đẹp lòng

2.   Kiêu ngạo đến mang theo sỉ nhục

Và làm cho hư hại thân danh

Người khôn ngoan khiêm nhường hạ mình

Sống chân thật tình yêu bền vững

3.   Thanh liêm ngay thẳng đường đi

Gian tà bối rối, hiểm nguy chực chờ.

4.  Trong ngày hoạn nạn đảo điên

Tài sản dư dật càng thêm rối bời

Chỉ có công bình thảnh thơi

Và được giải cứu khỏi nơi ưu phiền

5.  Công bình đường lối ban bằng

Khiêm nhường không có đua chen giựt giành

Kẻ ác sa ngã chòng chành

Cuối cùng cũng bị tan tành bỏ ra.

6.  Người nào ngay thẳng công bình

Sẽ được giải cứu tâm tình thảnh thơi

Kẻ ác sa ngã lắm lời

Vì sự gian ác cuộc đời bỏ đi.

7.  Kẻ chết còn trông mong gì

Cường bạo hung ác âm ty đón chờ

8.  Công bình thì được cứu ra.

Còn kẻ gian ác lại sa chân vào.

9.  Kẻ ác lời nói ba hoa

Hại người lân cận vào ra chê cười

Công bình tri thức đủ đầy

Sẽ được giải cứu hằng ngày Bình An

10.  Cả thành vui vẻ hân hoan

Công bình may mắn đem sang cho người

Kẻ ác hư mất cuộc đời

Liền có hoan hỷ nụ cười tiễn đưa

11.  Thành được cao trọng hơn lên

Do người chúc phước vững bền dài lâu

Tai miệng kẻ ác câu mâu

Nó bị đánh đổ còn đâu mà nhìn.

12. Người nào khinh kẻ ở gần

Là thiếu trí hiểu muôn phần xấu xa

Người khôn sáng phải hiểu ra.

Tắt đèn tối lửa lân la cậy nhờ

13.  Kẻ đi thèo lẻo ba hoa

Nói rằng kín đáo- gần xa tỏ tường

Còn người trung tín biết đường

Giữ kín công việc chẳng nhường cho ai

14.  Dân sự sa ngã vô tài

Có nhiều mưu sĩ được bài Bình An.

15.  Đừng có bảo lãnh người ngoài

Sẽ có rắc rối dài dài theo sau

16.  Đàn bà hiền thục- có duyên

Sẽ được tôn trọng thường xuyên thoả lòng

Đàn ông hung bạo ngang tàng

Sẽ được của cải bạc vàng trong tay

17.  Nhân từ làm đẹp linh hồn

Còn kẻ hung bạo bôn chôn khổ sầu.

18.   Kẻ dữ lãnh lấy khổ đau

Công bình phần thưởng về sau lâu bền

19.  Kẻ ác cuộc sống chông chênh

Sự chết luôn ở kề bên rập rình

Người nào theo lối công bình

Thì có sự sống tâm tình mừng vui.

20.  Kẻ nào lòng dạ xỏ xiên

Chúa thật gớm ghiếc để riêng chẳng nhìn

Người nào trọn vẹn công bình

Chúa luôn nâng đỡ tận tình chở che.

21.  Gian ác chẳng khỏi tội hình

Người nào theo lời Công bình được vui

22.  Người đẹp mà thiếu khôn ngoan

Khác nào mũi lợn vòng vàng đem đeo

23.  Công bình điểu thiên ước ao.

Kẻ ác hung dữ xôn xao mọi điều

24.  Khôn ngoan rải của mình ra.

Của người công nghĩa nở hoa càng nhiều

Chất lót dè xẻn mọi điều

Sẽ được thiếu thốn như triều lũ dâng.

25.  Lòng rộng rãi được no nê

Thuận hoà thịnh vượng mọi bề tốt tươi

Ai mà nhuần gội cho người

Sẽ được nhuần gội phước dư tràn trề.

26. Lúa thóc cầm giữ đầu cơ

Sẽ bị rủa sả xác xơ tâm hồn.

Người bán chẳng có hao mòn

Mà được chúc phước sống còn dài lâu.

27.  Tìm thiện. Thiện đến rõ ràng

Tìm ác gặp ác. Con đàng diệt vong

28.  Kẻ nào cậy bạc cậy vàng

Sẽ bị xiêu ngả tiêu tan chẳng còn

Người công bình có mùa xuân.

Như cây gần nước đến tuần trổ hoa

 

29.  Ai mà khuấy rối xỏ xiên.

Gió làm cơ nghiệp đảo điên vẫy vùng.

Kìa xem những kẻ điên cuồng

Trở nên tôi tớ cuốn luốn khôn ngoan.

30.  Người công bình như cây sự sống.

Có mùa xuân hoa lá đâm chồi.

Người khôn ngoan trong dạ thoả vui

Và biến đổi linh hồn người khác

31.  Công bình- Báo đáp trên cao.

Kẻ ác có tội. Bước vào âm ty

 

 

 

12

 top

 

1.  Sửa phạt- ân huệ Chúa ban.

Ai ghét quở trách- mở màn tối tăm.

2.   Chúa ban ân huệ tối cao.

Cho người hiền thục khát khao kiếm tìm

Còn kẻ gian ác chống kình

Bị Chúa lên án. tâm tình hư không.

3.  Chẳng phải hung ác vững bền

Bèn là nhân ái công bình khiêm nhu.

4.   Đàn bà nhân đức dịu hiền

Là mảo vinh hiển triều thiên cho chồng

Còn vợ trắc nết lộn giòng

Là điều xấu hổ trong vòng thế nhân.

5.   Mưu kế xảo quyệt so đo

Làm sao sánh được Chúa cho công bình

6.    Miệng người Công bình cứu nguy

Lưỡi người hung ác khinh khi lộn sóng

7.   Nhà người Công bình vững vàng

Kẻ ác bị đổ tan hoang chẳng còn

8.   Khôn ngoan thì được ngợi khen

Gian tà dù chạy lăng xăng ra rìa

9.    Thà làm một kẻ tầm thường

Có người tâm sự vấn vương chút tình

Tốt hơn những kẻ háo danh

Cơm gạo thiếu thốn đua tranh làm gì.

10.  Công chính mềm hiền nhu

Chăm lo súc vật phỉ phu trong ngoài

Kẻ ác chăm sóc bề ngoài

Mà lòng hung bạo- mối chài dối gian.

11.  Kẻ nào đeo đuổi viễn vông.

Là thiếu hiểu biết. Vốn không ra gì.

Người nào cần kiệm nhu mì.

Đất mình cày xới, đến kỳ thoả thuê.

12.  Hung ác tham của hoạnh tài

Công bình chăm chỉ miệt mài khôn ngoan

13.   Kẻ ác môi miệng chua ngoa.

Mắc bẩy tội lỗi gần xa chê cười

Người công chính dạ nhơn từ

Thoát khỏi tai hoạ vui cười Bình An

14.   Nhờ bông trái môi miệng mình

No đầy ơn phước tâm tình mừng vui

Lời lành giúp ích cho người

Sẽ được báo đáp tuỳ hồi tuỳ duyên.

15.  Khôn ngoan nghe lời dạy khuyên

Đừng theo ngu muội vòng kiền đường đi

16.  Ngu muội giận dữ lộ ra.

Người khôn che lấp bỏ qua tươi cười

17.  Kẻ nào nói thật rao truyền

Gieo rắc Chân lý khắp miền đều vui

Chứng gian giả dối bồi hồi.

Bẹo hình tội lỗi hại đời hư thân.

18.   Lưỡi người khôn ngoan thật thà

An ủi chăm sóc vốn là thuốc hay

Lời kẻ vô độ ác thay.

Thường gây hoạ gió tai bay cho người

19.  Môi chân thật đời đời bền vững

Lưỡi dối gian tồn tại phút giây.

20.    Sự vui vẻ thuộc về người

Khuyên lơn chăm sóc cho đời Bình An.

Giả dối phỉnh gạt mưu toan

Sẽ là tai hại vấy lan cho mình.

21.   Người công chính Bình an vô sự

Kẻ ác gian tai hoạ cận kề

Công chính vui hưởng trọn bề

Gian ác lạc lỏng tái tê ưu phiền

22.   Môi miệng giả dối gớm ghê

Lấy làm gớm ghiếc Chúa chê chẳng nhìn

Song ai ăn ở trung thành

Được đẹp lòng Chúa trọn lành phước thiêng.

23.  Người khôn kín kẻ giữ mình

Kẻ dại ngu xuẩn tâm tình bung xung

24.  Siêng năng cai trị gần xa

Lười biếng lao dịch vào ra ứng hầu

25.   Lo lắng mệt mỏi ai ơi

Lời lành dễ khiến cho người cùng vui

26.  Công bình vui vẻ dẫn đường

Cho người lân cận tỏ tường khôn ngoan

Kẻ dữ dẫn nẻo xiềng quàng

Làm cho xiêu lạc mở màn hoạ tai.

27.  Thịt săn đã có sẵn rồi

Biếng nhác không chịu vào nồi nướng ăn

Phước thay cho kẻ siêng năng

Tài vật dư dật- lòng hằng no nê.

28.  Con đường công chính thênh thang

Sự sống êm đẹp tuôn tràn nở hoa.

Sự chết sợ hãi lùi xa

Tâm tình thoải mái hát ca vui mừng.

 

 

13

top 

 

1.   Con khôn nghe lời của Cha.

Còn kẻ nhạo báng lánh xa chẳng nhìn

2.   Nhờ bông trái môi miệng mình

No đầy ơn phước tâm tình mừng vui

Linh hồn kẻ ác tối thui

Điên cuồng hung bạo ngủ vùi đam mê.

3.   Kẻ nào hở môi ba hoa

Sẽ bị bại hoại gần xa chê cười.

Kẻ nào canh miệng giữ lời

Bảo toàn sự sống. Cuộc đời Bình An.

4.  Siêng năng thì được no nề

Còn kẻ biếng nhác bốn bề trống không.

5.  Công chính ghét lời dối gian

Kẻ ác hổ thẹn đa mang ưu phiền

6.  Công chính bảo hộ người ngay thẳng

Gian ác dẫn đưa bước đường tà

7.  Người giàu vờ vịt giấu quanh

Người nghèo của cải lanh chanh phô bày

8.  Của cải giá chuộc mạng người

Kẻ nghèo đâu có nghe lời doạ ai

9.  Kẻ lành sự sáng rạng ngời

Đèn của kẻ ác tịt ngòi tắt đi.

10.  Kiêu ngạo cải cọ sinh ra

Khôn ngoan cố vấn gần xa nghe lời

11.  Hoạnh tài ắt phải đổ xiêu

Còn ai thâu góp được nhiều thêm lên

12.  Trông cậy trì hoãn lòng đau

Như cây sự sống ước ao được thành

13.  Kẻ khinh lời dạy tan tành

Còn kẻ đáng sợ được thành đáng khen

14.  Khôn ngoan dạy dỗ mọi người

Đem nguồn sự sống nhơn từ bày ra

Để cho những kẻ gần xa

Tránh khỏi sự chết hát ca vui mừng

15.  Thông sáng ân điển dẫy đầy

Còn kẻ phạm tội hằng ngày cực thân

16.  Khôn khéo hiểu biết việc làm

Ngu dại bày tỏ bá xàm vu vơ.

17.  Khâm sai trung tín thuốc hay

Sứ giả gian ác tỏ bày hoạ tai

18.  Chối bỏ khuyên dạy ai ơi

Là điều sỉ nhục suốt đời khó khăn

Còn ai tiếp nhận lời khuyên

Sẽ được tôn trọng kỉnh kiền yêu thương.

19.  Ước ao mà sự được thành

Lấy làm vui thoả tâm hồn thảo ngay

Lìa bỏ điều dữ xưa nay

Hẳn người ngu muội khoanh tay đứng nhìn.

20.   Chơi với người khôn ngoan hoá khôn.

Chơi với người dại tâm hồn đảo điên

21.   Tai hoạ đuổi theo người có tội

Phước lành đến với kẻ yêu thương

22.   Người lành gia sản lưu truyền

Con cháu vui hưởng phước duyên dư đầy

Kẻ ác lúc chết trắng tay

Của cải để lại cho ai công bình

23.  Người nghèo khai phá lung tung

Sanh nhiều của cải để dùng mai sau

Nhưng mà người có biết đâu

Có kẻ hư mất vì câu công bình

24.  Thương con thì phải cho roi

Sửa trị cho nó ngày mai nên người

25.  Công bình cuộc sống đủ đầy

Còn kẻ gian ác suốt ngày lo toan

 

 

14

 

top

 

 

1. Người nữ hiền thục khôn ngoan

Chăm lo xây cất sửa sang việc nhà

Kẻ dại moi chuyện phôi pha

Nhìn sự huỷ phá xót xa than phiền

 

2.   Ai theo ngay thẳng Công bình

Và kính sợ Chúa tâm tình thoả vui

Còn ai tà vạy bải buôi

Khinh bỉ danh Chúa ngậm ngùi đắng cay

 

3.  Miệng kẻ ngu dại có roi

Ngăn sự kiêu ngạo trở môi khoe khoang

Song người công bình khôn ngoan

Giữ lấy điều thiện mà ban cho người.

 

4.  Không bò máng cỏ trống không

Hoa lợi có được do công con bò.

5.  Công bình không có quanh co

Còn kẻ chống đối thập thò mưu gian

6.  Nhạo báng sao gặp khôn ngoan

Trí thức thông sáng mọi đàng thoả vui

7.   Dang xa khỏi mắt kẻ ngu

Khôn ngoan đâu nữa. Công phu kiếm tìm

8.  Trí huệ của người khôn ngoan

Ấy là hiểu rõ con đàng mình đi

Những kẻ điên cuồng ngu si

Phỉnh gạt- khờ khạo- hiểm nguy chực chờ

9.  Tội lỗi ngu dại khinh khi

Ngay thẳng được Chúa phát huy ơn lành

10.   Nhìn biết cay đắng của lòng

Người ngoài sao biết ở trong những gì?

11.   Nhà kẻ gian ác đổ xiêu

Trại người ngay thẳng được nhiều người ưa

12.  Có một con đường thênh thang

Nhưng nẻo sự chết đã mang vào tròng

Người đi dù có thông dong

Cuối cùng bị cuốn vào vòng trầm luân

13.  Trong lúc bởn cợt lòng sầu

Cuối cùng mọi sự là câu hát buồn

14.   Xa Chúa mọi sự luông tuồng

Lãnh lấy hậu quả. Con đường chông chênh

Người lành nhờ mình mà nên

Sẽ được thoả nguyên vững bền dài lâu

15. Người khôn suy xét trước sau

Kẻ ngu bày đặt lau chau tin nhầm

16.  Khôn ngoan thoát khỏi nan tai

Ngu muội xấc xược đeo đai ưu phiền

17.  Nóng nảy điên dại làm càng

Mưu toan sự ác mở màn hư vong

18.   Ngu muội sự nghiệp dại khờ

Khôn ngoan vinh hiển dựng cờ triều thiên

19.  Kẻ ác phục trước người lành

Kẻ dữ lạy người công bình ngoài sân

20. Nghèo khổ láng giềng chê bai

Giàu có bằng hữu ai ai cũng nhìn

21.  Lân cận chớ có khinh khi

Tắt đèn tối lửa lấy chi bạn cùng

Những kẻ khốn khổ tương phùng

Ai mà thương xót phước trùng niềm vui

22.  Mưu ác lầm lạc bước đường

Nhơn từ chơn thật phô trương việc lành

 

23.  Mọi công việc làm nhiều có ích.

Nhưng nói nhiều dẫn đến hư vong.

Người nào hay nói chuyện viễn vông.

Sẽ thiếu thốn những điều vinh hiển.

 

24.  Giàu có mão miện triều thiên

Khôn ngoan đổi lấy phước duyên đủ đầy

Điên cuồng của kẻ dại ngây

Suốt đời là kẻ trắng tay lạc loài

 

25. Làm chứng chân thật đủ đầy

Linh hồn được cứu- tỏ bày phước duyên.

Kẻ nào nói dối đảo điên

Gây sự phỉnh gạt xỏ xiên mập mờ.

26.  Chúa nơi nương tựa vững bền

Con cái ẩn núp ở bên đời đời.

 

27.  Đức Chúa Trời là nguồn sự sống

Kính sợ Ngài lòng được Bình An

Khiến cho lòng vui vẻ hân hoan

Được cứu thoát khỏi vòng sự chết.

28. Dân sự tụ tập đủ đầy

Là vua vinh hiển hằng ngày chăm lo

Dân sự ít lại so đo

Quan tướng bị hại ra trò điều chi.

29.  Chậm nóng giận người khôn ngoan

Ai hay nóng giận bẽ bàng xót xa

30.  Bình tĩnh sự sống chan hoà

Ghen ghét đố kỵ bỏ ra chẳng nhìn.

 

 

15

 top

1.  Lời êm làm dịu giận hờn

Còn lời xẳng xớm thâm cơn ba đào

2.  Lưỡi người khôn ngoan thật thà

Lưỡi người ngu muội- ba hoa điên cuồng

3.   Mắt Chúa ở khắp mọi nơi

Xét kẻ gian ác với người hiền lương

4.  Lưỡi hiền lành như cây sự sống

Lưỡi gian tà đâm thọc xỏ xiên

Làm cho thế sự đảo điên

Biết bao lo lắng ưu phiền xảy ra.

 

5.  Ngu dại nên chẳng nghe lời.

Mẹ cha khuyên dạy bỏ rơi chẳng nhìn

Người khôn học hỏi kiếm tìm

Theo lời quở trách đem mình cao hơn.

6.  Công bình. Của quý ở đời

Hoa lợi- giàu có- Của rơi chẳng thèm

7.  Người khôn tri thức rãi ra

Lòng kẻ ngu muội xấu xa chực chờ.

8.  Cầu nguyện được ban phước lành

Của lễ gian ác- trở thành ác khiên

9. Đường lối kẻ ác gớm ghê

Công bình được Chúa chở che đoái hoài

10.  Kẻ nào chánh lộ không đi

Sẽ bị hình phạt khinh khi nặng nề

Kẻ ghét quở trách ê hề

Sẽ bị đùn đẩy đường về âm ty.

11.  Âm phủ trầm luân còn trước mặt

Lòng con cái Chúa biết về đâu.

12.  Nhạo báng nào có ưa ai.

Hắn nào muốn đến cùng người khôn ngoan

13.  Lòng vui- vẻ mặt cũng vui.

Lòng buồn- vẻ mặt tối thui- u buồn

14. Miệng người ngu muội điên cuồng

Lòng người thông sáng có đường thoả vui

15.  Gian hiểm thì bị nạn tai

Vui mừng yến tiệc đeo đai sá gì

16.  Của ít được người mến yêu

Còn hơn của nhiều lòng chẳng Bình An

17. Thà ăn rau mà thương yêu

Còn hơn bò mập với nhiều ghét ghen.

18.  Hay giận gây điều phiền hà

Chậm giận mọi sự giao hoà bình yên

19. Đường người ngay thẳng ban bằng

Con đường biếng nhác nhọc nhằn chông gai

20. Con khôn làm vui lòng cha

Còn đứa ngu muội- xót xa mẹ mình

21. Thiếu hiểu người ngu làm càng

Còn người thông sáng dọn đàng rồi đi

22.  Không có nghị luận nhiêu khê

Có nhiều mưu sĩ. Bốn bề thành công.

23.  Miệng khôn ngoan khiến người vui vẻ.

Lời đáp hay lắm kẻ thoả lòng.

(Miệng hay- đáp giỏi người vui)

(Một lời nói phải hơn mươi hoa thơm)

24. Con đường sự sống ở trên

Tránh khỏi âm phủ thấy hèn rẻ khinh

25.  Kiêu ngạo- bị Chúa đuổi xô.

Mồ côi- goá bụa- Chúa phô ơn lành.

26.  Lời thanh sạch- đẹp lòng Ngài

Mưu ác gớm ghiếc chẳng coi ra gì

27.   Tham lợi- rối loạn nhà mình

Ghét của hối lộ. Tâm tình mừng vui

28. Công bình suy nghĩ đáp lời.

Còn miệng kẻ ác rối bời điêu ngoa

29. Kẻ ác Chúa bỏ cách xa

Công bình được Chúa lân la nghe lời.

30.  Lòng vui- con mắt sáng trưng

Tin lành xương cốt- vui mừng hân hoan.

31.  Nghe lời quở trách sống vui

Sẽ được ở giữa những người khôn ngoan

32.  Từ chối khuyên dạy- mịt mờ

Linh hồn khép kín bơ vơ lạc loài

Nghe lời quở trách đoái hoài

Được sự thông sáng hằng ngày thoả vui

 

33.   Kính sợ Chúa người khôn ngoan

Khiêm nhường đi trước con đường tôn vinh.

 

 

16

 top

1.    Toan liệu thuộc về loài người

Còn sự đáp lời bởi Chúa mà nên.

2.   Đường lối của người khôn ngoan

Nhưng Chúa cất nhắc kỹ càng trước sau

3.   Hãy phó công việc của mình

Cho Chúa định đoạt liệu sẽ thành công ngay.

4.  Muôn vật để dùng cho Ngài

Trong ngày tai hoạ- Tỏ bày trắng đen.

5.  Phàm ai kiêu ngạo ba hoa

Sẽ bị gớm ghiếc Chúa Cha chẳng nhìn

6.   Kính sợ Chúa bỏ xa điều ác.

Lòng nhân từ. Chân thật khôn ngoan.

7.   Tánh hạnh nào đẹp lòng Ngài

Thì sự hoà thuận an bài trước sau.

 

8.  Thà ít của được Công bình

Hơn nhiều hoa lợi bạc tình nghĩa nhân.

 

9.  Người theo đường lối của mình

Mưu toan xây đắp công trình dài lâu

Nhưng mà người có biết đâu

Tro bụi hư mất mưu cầu uổng công

Muốn cho đường lối khai thông

Hãy tìm kiếm Chúa. Thoả lòng cậy nương

Chúa sẽ chỉ cho con đường

Thì người sẽ được yêu thương đời đời.

10.   Vua mà có Chúa ở bên

Thì sự xét đoán vững bền cho dân

11.   Trái cân- giá cân công bình

Đều thuộc về Chúa vận hành trước sau

12.    Gian ác chớ đến cho vua

Ngôi nước bền vững là nhờ công minh

13.  Miệng công bình đẹp lòng vua

Ăn nói ngay thẳng được ưa mến nhiều

14.   Vua nổi cơn giận phừng phừng

Người khôn dập tắt lửa hừng ấy đi

15.   Mặt vua sáng sủa: Sống lây

Ân điển gom lại thành mây: mưa nhiều.

16.  Được khôn ngoan quý hơn vàng

Thông sáng đáng chuộng. Bạc ngàn kể chi

 

17.  Đạo người ngay thẳng vun bồi

Lìa khỏi sự ác. Cuộc đời nhẹ tênh

Ngày đêm gìn giữ chẳng quên.

Linh hồn- tỏ rạng- vững bền thiên thu

 

18.  Kiêu ngạo- bại hoại tỏ tường

Tự cao đi trước con đường diệt vong

19.  Khiêm nhường ở với nhu mì

Đừng chia của cướp kéo từ ác khiên

20.   Trông cậy Chúa được phước thay

Giữ lời đạo lý tỏ bày yêu thương

21.   Lời êm tri thức gia thêm

Khôn ngoan được đứng trước thềm của vua.

22.   Thông sáng sự sống dẫn nguồn

Điên dại ngu muội luông tuồng hoạ tai

23.  Môi mình dạy dỗ khôn ngoan

Thêm sự học thức vinh sang cho người

24.   Lời lành ngon ngọt vô cùng

Làm cho ngây ngất tâm hồn người nghe

25.(14:12) Có một con đường thênh thang

Nhưng nẻo sự chết đã mang vào trong

Người đi dù có thong dong

Cuối cùng cũng bị cuốn vào trầm luân.

26.  Miệng người thúc giục cho người

Miếng ăn lao khổ. Rã rời xác thân

27.  Thằng điếm mưu hại người ta

Trên môi của nó có thoa lửa hừng

28.  Gian tà gieo rắc cạnh tranh

Bạn bè phân rẽ trở thành đối lưu.

29.   Cường đạo quyến rủ bạn mình

Vào con đường xấu bùn sình lem nhem.

30.   Kẻ nào tính chuyện gian tà.

Bặm môi nhắm mắt. Chó gà chẳng kiên

31.  Tóc bạc là mão triều thiên

Vinh hiển khi được có duyên công bình

32.   Chậm nóng giận- Thẳng hơn dõng sĩ

Cai trị lòng- Hơn chiếm lấy thành

33.   Bỏ thăm trong vạt áo mình

Mọi sự làm do Chúa sẵn dành trên cao.

 

 

17

 top

 

1.  Hoà thuận ăn miếng bánh khô.

Còn hơn rượu thịt xô bồ cải nhau

2.  Tôi tớ thay thế con trai

Hưởng phần cơ nghiệp quản cai chuyện nhà

 

3.   Nồi dót luyện bạc luyện vàng

Chúa dùng khốn khổ gian nan thử người

4.  Kẻ ác chăm chỉ môi gian

Ắt là bị phạt vào nơi tội hình.

 

5.  Bần cùng chớ sỉ nhục chi

Vì cũng như thể khinh khi ông Trời

Vui mừng tai hoạ của người

Ắt là bị phạt vào nơi tội hình

 

6.  Mão triều thiên của ông già

Ấy là con cháu thuận hoà yêu thương

Con cái vinh hiển trăm đường

Là nhờ cha mẹ nêu gương phước lành

 

7.  Kẻ ngu không xứng lời lành

Môi miệng giả dối chẳng dành cho vua.

 

8.   Của hối lộ giống viên ngọc quý

Xây phía nào vẫn phỉ lòng nhau

9.  Tha thứ thì được mang ơn

Còn ai nhắc lại oán hờn cách xa.

10.  Khôn ngoan quở trách đau lòng

Hơn kẻ ngu muội đánh đòn thẳng trăm roi

11.  Gian ác phản nghịch lắm điều

Sứ giả dữ tợn nghịch chiều phá tan

12.  Thà gặp gấu cái giữa đàng

Hơn là gặp kẻ điên cuồng dại ngây

13.  Lấy ác trả thiện rõ ràng

Tai hoạ chờ chực trên đàng trước sau.

14.   Khởi đầu lấy chuyện cạnh tranh

Như khơi mạch nước trở thành dòng sông

Thì thôi lòng dặn lấy lòng

Đừng có tranh cạnh ước mong thuận hoà.

15.   Ai xưng kẻ ác công bình

Kẻ nào lên án chống kình người ngay

Cả hai Chúa gớm ghiếc thay

Con đường gian trá đặt bày khôn ngoan

16.  Ngu muội có hiểu gì đâu

Trong tay bạc trắng mưu cầu khôn ngoan

17.  Bằng hữu thương mến nhau luôn

Anh em hoạn nạn thường thường giúp nhau.

18.  Kẻ ngu muội giao tay nhau

Chịu làm bảo lãnh xót đau láng giềng.

19.  Tranh cạnh- Tội lỗi đủ đầy

Nhà cao xây cất có ngày tai ương.

20.   Lòng vạy vọ được sao phước hạnh

Lưỡi gian tà. Tai hại đến thân

21.   Sanh con ngu muội buồn rầu

Cha kẻ ngây dại âu sầu không vui

22.    Vui mừng một phương thuốc hay

Chữa bao bệnh tật xưa nay tỏ tường

Nỗi buồn chớ khá vấn vương

Sẽ làm khô héo thịt xương rã rời

23.  Gian ác hối lộ nhân liền.

Làm sao sai lệch gây phiền lung tung

24.  Mắt người ngu muội tối tăm

Khôn ngoan thông sáng trăng rằm toả ra.

25.  Con ngu làm buồn lòng cha.

Cay đắng cho mẹ sinh ra con mình

26.   Sao mà phạt người công bình?

Đánh người tước vị tâm tình thẳng ngay?

 

27.   Người nào lời nói kiêng khem

Là người tri thức gia thêm phước lành

Con người có tánh ôn hàn

Là người thông sáng bảo toàn thân danh.

 

28.   Khi nín lặng người ngu tìm được phước

Sự khôn ngoan bày tỏ ở trong lòng

Ngậm môi mình đừng nói chuyện hư không

Sự thông sáng mọi điều do Chúa.

 

 

18

top 

 

1.  Kẻ ngu thích điều mình da

Khôn ngoan cải cọ- vẫn chưa bằng lòng.

2.   Ngu muội thông sáng không ưa

Chỉ muốn bày tỏ cho vừa ý riêng

3.  Khi kẻ gian ác chực chờ

Sự sỉ nhục đến nhuốc nhơ tỏ bày.

4.  Khôn ngoan như khe nước trong

Loài người miệng lưỡi như dòng nước sâu

5.   Tốt gì nể kẻ ác gian

Để sự xét đoán vấy lan công bình,

6.   Môi kẻ ngu muội cạnh tranh

Miệng nó chiều sự giựt giành đẩy đưa

7.  Ngu muội từ miệng sanh ra.

Môi nó cái bẩy làm xa linh hồn.

8.  Lời kẻ thèo lẻo như vật ngon

Thấu vào gan ruột tâm hồn đê mê.

9.    Thả trôi công việc của mình

Là người phá hại công trình Chúa ban

Làm người phải biết lo toan

Việc người việc Chúa chu toàn cả hai

10.   Danh Chúa ngọn tháp vững bền

Là nơi ẩn nấp công bình vào ra

11.   Tài vật của cải người giàu

Trong ý tưởng nó. Tường cao vững bền

12.   Tôn trọng đi sau khiêm nhường

Trước khi bại hoại vẫn thường tự cao.

13.   Những kẻ hấp tấp buông lời

Thật là hổ thẹn cho người lắm thay.

14.    Tâm thần vui bệnh tật lui.

Lòng mà sầu não chôn vùi nỗi đau

15.  Người khôn tri thức đủ đầy.

Tai người tìm kiếm vui vầy khôn ngoan

16.   Của lễ làm đẹp lòng người

Dẫn đưa được đến những nơi sang quyền.

17.   Người kiện cáo coi như phải lẽ

Nhưng tường minh phải đủ hai bên

18.  Bắt thăm phân định rõ ràng

Để ngăn những kẻ có quyền riêng ra.

19.   Anh em chớ có mích lòng

Quyết tâm nhịn nhục để mong thuận hoà

Nều người trở mặt cùng ta

Thì thôi mỗi bước mỗi xa nghìn trùng

Làm sao hiệp được một lòng

Khó hơn cả chuyện chiếm thành địch quân.

20.   Khôn ngoan bông trái miệng mình

Bụng được no đủ. Tâm tình thảnh thơi

21.   Sống chết cái lưỡi đặc quyền

Kẻ yêu mến nó phước duyên no tròn.

22.    Người vợ chơn chất hiền lành

Ấy là phước lớn Chúa dành ban cho.

23.   Người nghèo dùng lời cầu xin

Kẻ giàu xẳng xớm. Khi dìm khi buông

24.    Người nào bằng hữu có nhiều.

Sẽ có tai hại bởi chiều bạn thân

Nhưng có một bạn ân cần

Thì được an ủi như gần anh em.

 

 

19

 

top

 

1.  Thà chịu nghĩa khổ thanh liêm

Còn hơn môi miếng đi tìm đua chen.

2.   Tri thức tìm hiểu tận tường

Kẻ nào bước vội. Lạc đường sẩy chân

3.   Ngu dại hỏng đường sẩy chân

Rồi oán trách Chúa thất tình là ngu.

4. Giàu có bầu bạn kết thân

Khó khăn thiết nghĩa cũng dần cách xa

5.  Chứng gian bị phạt chẳng chừa

Buông điều giả dối ai ưa lại gần

6.   Làm ơn có lắm kẻ cầu

Bằng hữu. Lễ vật là đấu chuyện vui

7.  Kẻ nghèo anh em ghét nhau

Phương chi bậu bạn nói câu ân tình

8.  Khôn ngoan giữ lấy linh hồn

Phước hạnh thông sáng vẫn còn vây quanh

9.   Chứng gian chẳng thoát lợi hình

Buông lời giả dối gập ghềnh hư không

10.  Tôi mọi được sung sướng sao

Ngu muội mà dám bước vào hoàng môn

11.    Chậm nóng giận người khôn ngoan

Bao nhiêu tội phạm sẵn sàng bước qua.

12.   Vua giận như sư tử gầm

Ơn người như cỏ ướt đầm mưa xuân

13.   Con ngu tai hoạ cho cha.

Người vợ tranh cải xối nhà dột lây

14.   Tài sản cơ nghiệp ông cha

Vợ khôn ấy chính phước nhà Chúa ban.

15.   Biếng nhác làm cho ngủ mê.

Linh hồn trễ nải nhiêu khê sự đời.

16.  Điều răn cẩn thận giữ gìn

Ấy là điểm tựa linh hồn hỡi ai

Kẻ nào biếng nhác đơn sai

Đường lối bế tắc- miệt mài trầm luân.

17.   Ai hay cho mượn làm ơn

Chúa sẽ báo đáp nguồn cơn đủ đầy

18.   Sửa phạt khi trẻ còn thơ

Đừng để mang ác đợi chờ tử vong

19.   Nóng giận dữ tợn mang hình

Nếu con cứu hãm tội mình nặng thêm

20.   Hãy nghe tiếp nhận giáo điều

Cuối cùng con nhận được nhiều khôn ngoan

21.  Loài người lắm kế nhiều mưu

Thành bại cũng bởi ý Trời mà thôi

22.   Nhơn từ lắm kẻ chuộng mình

Thà chịu nghèo khó hơn tìm dối gian

23.   Tôn vinh kính sợ Chúa Trời

Dẫn đến sự sống đời đời bình an

Cho ta thoả nguyện cao sang

Không bị tai hoạ mưu toan hại hành.

24.  Biếng nhác cho đến khi ăn

Thò tay vào dĩa chẳng quan tâm lệ thường

25.   Đánh kẻ nhạo báng cười chê

Thì người ngu dại trở về khôn ngoan

Thông sáng chỉnh sửa đàng hoàng

Hiểu biết tri thức ngập tràn niềm vui

26.   Kẻ nào hãm hại cha mình

Xô đuổi cả mẹ bạc tình nghĩa nhân

Con trai sỉ nhục họ hàng

Làm sao hưởng được phước phần cha ông.

 

27.  Chớ nghe lời dạy người ta

Khiến con lầm lạc cách xa đường mình

28.  Nhạo báng xét đoán sẵn rồi

Roi vọt sắm sửa cho người ngu si.

 

 

20

 

top

 

1.   Rượu khiến nhạo báng đảo điên

Say sưa dễ khiến ngửa nghiêng hỗn hào

Người dùng quá độ tiêu hao

Gia đình lộn xộn- xôn xao trong ngoài.

2.   Vua giống sư tử gầm vang

Ai mà chọc giận sẵn sàng hại thân

3.    Người điên vào nẻo cạnh tranh

Sa vào địa ngục phước lành tiêu tan.

Khiêm nhu cẩn thận giữ gìn

Ấy là nét đẹp tôn vinh của người.

4.   Mùa đông biếng nhác chẳng cày.

Mùa gặt thu hoạch trắng tay có gì?

5.  Mưu kế lòng người như vực thẳm

Thông sáng giơ tay nhận lấy phần

6.    Ai nấy khoe khoang nhơn từ

Trung thành tìm được một người khó thay

7.   Công bình ăn ở thanh liêm

Con cháu có phước đi tìm bình an.

8.   Vua ngồi xét đoán trên ngôi.

Đánh tan điều ác tô bồi thanh danh.

9.   Ai nói lòng Ta sạch trơn

Lòng ta đã luyện trắng hơn thể thường.

10.  Dùng cân hai trái đảo điên

Dùng lường hai thứ là chuyện lọc lừa

Đó là điều Chúa chẳng ưa

Cuộc sống lây lất- Sớm trưa điêu tàn.

11.  Bổn tánh con trẻ sinh ra.

Trong sạch thánh khiết vốn là tự nhiên

12.    Hai tai là để nghe nhiều

Hai mắt để thấy những điều Chúa ban

Chúa đã chu cấp vẹn toàn

Đã nghe- Đã thấy- phải làm theo ngay.

13.  Người hay ngủ trở nên nghèo khổ

Mở mắt ra sẽ thấy no nê.

14.   Mua hàng giả bộ khen chê.

Đi khắp các chỗ- trở về khoe khoang

15.  Miệng vàng bạc châu báu nào tày

Miệng người tri thức tỏ bày khôn ngoan.

16.   Hãy buộc họ có của cầm

Ít ra là để khỏi lầm thế nhân.

Chiếc áo là để thế thân.

Và để bảo đảm cho phần người kia.

17.   Bánh của dối gạt ngon thay

Nhưng rồi sau đó đắng cay theo liền

18.   Bàn luận mưu kế vững vàng.

Đánh giặc đắc thắng bảo toàn niềm vui.

19.   Kẻ thèo lẻo điều gì kín đáo.

Chớ giao thông với kẻ hở môi.

20.  Ai rủa sả cha mẹ mình.

Ngọn đèn tắt giữa vũng sình tối tăm.

21.   Sản nghiệp vội vả ban đầu

Cuối cùng nó chẳng được lâu được bền.

 

22.  Chớ có trả ác cho người

Hãy nhờ cậy Đức Chúa Trời ban cho.

23.   Cây cân giả mạo xấu xa.

Trái cân hai thứ. Vốn là ác gian

24.   Bước đi theo Chúa vận hành

Nào ai hiểu được đường mình về đâu.

25.   Trước khi nói nghĩ kỹ càng.

Đừng có hấp tấp nói quàng nói xiêng.

Vật thánh nhớ để ra riêng

Khấn nguyện suy xét kỉnh kiền trước sau.

26.  Vua khôn ngoan đánh tan kẻ ác

Dùng bánh xe cán xác kẻ thù.

27.   Loài người vốn có tánh linh

Theo ngọn đèn Chúa. hành trình sáng soi

Bí ẩn dò thấu rạch ròi

Quản trị kín nhẹm trong ngoài bình an.

28.  Nhân từ chân thật họ vua.

Bởi hai điều ấy giữ ngôi nước mình.

29.  Tóc bạc vinh hiển ông già

Còn gả trai trẻ cậy qua sức mình.

 

30.  Thương tích rửa sạch ác khiên.

Roi vọt thấu đèn nổi riêng của lòng.

 

 

 

21

 top

1.   Lòng vua do Chúa vận hành

Như dòng nước chảy. Chòng chành về đâu

 

2.   Đường lối loài người đều chính đáng.

Nhưng Chúa đang cân nhắc tấm lòng.

 

3.   Làm theo ngay thẳng công bình.

Được đẹp lòng Chúa hơn nghìn của dâng

4.   Lòng kiêu ngạo mặt tự cao.

Ấy là tội lỗi. Đường vào trầm luân.

5.   Cần mẫn dư dật đủ đầy.

Những kẻ khờ dại hằng ngày thiếu thua.

6.  Tài vật dối gạt mà nên

Hư không gió thoảng vững bền được đâu.

7.   Kẻ ác không làm điều ngay.

Cuộc đời bị gió thổi bay chẳng còn.

8.  Gánh tối vẽ đường quanh co.

Còn kẻ ngay thẳng chẳng lo việc gì.

9.   Thà ở nơi xó nóc nhà.

Còn hơn ở với đàn bà cạnh tranh.

10.    Kẻ ác ao ước hung tàn.

Kẻ lân cận nhạo báng bị hành

11.  Khi kẻ nhạo báng bị hành.

Thì người ngu dại trở thành khôn ngoan.

 

12.  Có Đấng Công bình ở trên cao.

Đấng đang xem xét kẻ ra vào

Đấng xô kẻ ác vào tai hoạ

Trang trải đẹp lòng kẻ khát khao.

13.  Nếu ai nghe tiếng kêu cầu

Làm thinh chẳng khứng bỏ nhau bước qua

Thì sau người ấy kêu la.

Cũng chẳng ai cứu xót xa chạnh lòng.

14.   Kễ dâng kín nhiệm người thạnh nộ

Hối lộ đưa vào. Ngắt giận đi

15.  Ngay thẳng là việc công bình

Nhưng với kẻ ác trở thành nhọc tai

16.  Lầm lạc- khôn sáng cách xa.

Dần dà sẽ đến làm ma tội đồ

17.   Ham vui nghèo khổ đến gần

Rượu đầu hợp tác. Thằng bần đeo đai.

18. Dối gạt thế chỗ người ngay

Kẻ ác là giá chuộc thay công bình

 

19.  Thà ở vắng vẻ xa nhà

Còn hơn ở với đàn bà cạnh tranh

20.  Bửu vật và dầu trong nhà

Nhưng người ngu muội dần dà nuốt đi

21.  Tìm cầu công bình nhân từ

Sẽ được sự sống dinh dư phước hồng

22.   Khôn ngoan vươn lên thành dõng sĩ

Đánh hạ người nào nó cậy nương.

23.  Ai giữ lấy môi miệng mình

Tránh khỏi hoạn nạn tâm tình mừng vui.

24.   Nhạo báng. Tên người kiêu căng

Cư xử xấc xược lăng nhăng sự đời.

25.  Hai tay chẳng có làm chi.

Biếng nhác ao ước hiểm nguy cận kề

26.  Công bình ban cho thoả thuê

Có người chắc lót ham mê suốt ngày

27.   Tế lễ kẻ ác gớm ghê.

Phương chi họ đến có bề cạnh tranh.

28.   Chứng dối sẽ hư mất đi.

Người hay sẽ nói những gì được nghe.

29.  Kẻ ác mày đá mặt chai.

Còn người ngay thẳng khoan thai đường mình.

30.   Chúa là Chúa tể khôn ngoan.

Thông minh mưu kế thế gian nào tày.

31.  Ngựa xe sắm sẵn mọi bề.

Nhưng sự thắng trận thuộc về Đức Giê-hô-va.

 

 

 

22

 top

1.   Ân nghĩa quý hơn bạc vàng.

Danh thơm tiếng tốt. Cao hơn của tiền.

2.    Kẻ nghèo người giàu gặp nhau.

Cả hai cuộc sống đối đầu dựng nên.

3.    Người khôn thắng hoạ ẩn mình

Kẻ dại thẳng tới hành trình hoạ tai.

4.    Người sống khiêm nhường yêu thương

Luôn kính sợ Chúa- Con đường bình an

Cuộc sống người được cao sang.

Giàu có tôn trọng vẻ vang phước nhà.

5.   Đường kẻ gian tà bẩy chông.

Người khôn giữ lấy linh hồn cách xa.

6.   Hãy dạy cho trẻ con đường

Để cho chúng nó thường thường làm theo.

Dầu khi gặp chuyện hiểm nghèo

Vững lòng nhờ cậy leo trèo vượt qua.

Rồi khi chúng trở về già.

Không lìa bỏ đó mạn mà yêu thương.

7.   Người giàu quản hạt kẻ nghèo.

Kẻ mượn tôi tớ bọt bèo người cho

8.   Gieo bất công gặp hoạ tai

Những điều thạnh nộ đeo đai suốt đời.

9.   Phước cho những kẻ từ bi

Giúp kẻ nghèo khó những hi ngặt nghèo

10.  Đuổi kẻ nhạo báng ra xa

Thì sự cải lẫy dần dà cũng đi.

Tranh cạnh sỉ nhục còn chi.

Khiêm nhường nhịn nhục nhu mì thoả vui.

11.  Tấm lòng trong sạch có duyên

Môi miệng thánh khiết kình kiền vua yêu

12.   Mắt Ngài cai quản người hiền

Những kẻ gian ác. Ngài liền đuổi ra.

13.   Kẻ biếng nhác. Tự dối mình

Có con sư tử rập rình ngoài kia.

14.  Miệng người dâm phụ hố sâu

Ai bị chúng ghét đâm đầu vào đây

15.   Còn trẻ ngu dại biết gì.

Dùng roi sửa phạt kéo từ đường ngay.

16.  Nếu người ăn hiếp kẻ sang giàu

Thì làm cho nó vượt đèo lên cao.

Ai cho những kẻ sang giàu

Thì làm cho nó đến mau cái nghèo.

17.    Lắng tai nghe sự khôn ngoan.

Chuyên về thông sáng lòng càng thoả vui.

18. Nếu con giữ nó không thôi

Lập nó trên miệng trên môi hằng ngày.

19.   Đời con sẽ tốt đẹp thay

Hết lòng tin cậy- Ngày nay thoả lòng

20.   Ta há chẳng chép cho con.

Những điều mưu luận sắc son tốt lành.

21.   Chân lý quả quyết sẵn dành

Con theo lẽ thật mà thành khôn ngoan.

22.    Nghèo khổ bóc lột nhau chi.

Cũng đừng hà hiếp khinh khi nơi cửa thành

23.   Đức Giê-hô-va phân xử đành rành

Làm cho kẻ cướp tan tành ngửa nghiêng.

24.   Đừng loàm bạn với người hay giận

Chớ giao lưu với kẻ bạo cường

25.   E con cùng nó chung đường

Linh hồn bị huỷ chán chường thảm thê.

 

26.   Chớ có lãnh nợ cho ai.

Cũng đừng theo kẻ bất tài vui chơi

27.    E rồi mọi sự rã rời

Không có gì trả mất toi cái giường

28.   Mộc giới tổ phụ dựng nên

Giữ gìn ngay ngắn chớ nên di dời.

 

29.    Siêng năng làm lụng tốt lành

Công việc sau trước hoàn thành vẻ vang

Người ấy sẽ được vững vàng

Trước mặt Chúa- Cao sang một thời.

 

23

 top 

1.    Khi quan trưởng mời con ăn

Con hãy xét nét nói năng dịu dàng.

2.    Nếu con có tật làng chàng

Để dao nơi họng sẽ gàn trở con

3.    Chớ nhìn vào những miếng ngon

Vì là dối gạt đã đôn nhắc vào

4.     Đừng chịu khổ nhục làm giàu

Chớ có nhờ cậy nơi tài riêng con.

5. Sự giàu chớ khá bôn chôn

Liếc mắt, tìm kiếm chẳng còn sự chi

Nó đã mọc cánh bay đi

Chim ưng chắp cánh tà huy mơ màng

 

6.  Bánh kẻ gian ác chớ ăn

Cững đừng tham muốn ngợi khen điều gì.

7.  Đừng tưởng rằng hắn nhu mì

Lòng hắn chất chứa điều gì biết đâu.

Lòng hắn như một vực sâu

Làm sao xứng hiệp trọn câu giao tình

8.   Thức ăn vào bụng xập xình

Mửa ra mất cả tiến trình giao lưu

9.   Chớ có dặn dò kẻ ngu

Vì nó coi rẻ công phu con rồi

Nó vốn mê muội cuộc đời

Thì sẽ khinh dễ những lời khôn ngoan.

10. Chớ dời mộc giới xa xôi

Đường vào đồng ruộng mồ côi chớ vào.

11.    Bởi vì có Đấng trên cao

Binh vực cáo tụng kẻ nào nghịch thân

 

12.  Chuyện lòng nghe dạy gần xa

Nghe lời tư thúc nở hoa phước lành

13. Trẻ thơ sửa phạt bằng roi

Nó sẽ chẳng chết. Nhưng noi gương lành

14.  Khi con sửa phạt dặn dò

Giải cứu cho nó qua đò âm ty.

15.  Nếu con được sự khôn ngoan

Lòng ta nay cũng vẻ vang vui mừng

16.  Ruột gan ta hớn hở nhiều

Khi miệng con nói những điều khôn ngoan.

 

17.  Phân bì kẻ ác làm chi

Hằng ngày cầu nguyện Chúa thì dẫn đưa

18.  Thiện ác phân biện rõ ràng

Trắng đen bày tỏ con đàng phân minh

19.  Hỡi con học hỏi kỷ càng

Đi vào đường chính khôn ngoan tỏ bày

20. Chớ đến cùng bợm rượu say

Kẻ ham ăn uống xưa nay lắm điều

21.  Hám ăn hám uống thành nghèo

Lang thang rách rưới bọt bèo bê tha

22.  Hỡi con hãy vâng lời cha

Chớ khinh bỉ mẹ- về già lôi thôi.

 

23.  Hãy mua Chân lý để dành

Khôn ngoan thông sáng chớ đành bán đi

24. Sanh con khôn ngoan hưởng phần

Công bình thông sáng đỡ đần thoả vui

25.  Hỡi con dâng lòng cho Cha

Mắt con chớ khá để xa lòng mình

26. Cha mẹ hớn hở thuận tình

Con khôn khoái lạc vui mừng thoả thuê

27. Kỵ nữ vốn là yêu tinh

Dâm phụ cài bẫy chực rình ngày đêm

28.  Chúng luôn rình rập kiếm tìm

Để đưa vào bẫy hại thêm nhiều người.

29.  Ai bị hoạn nạn đảo điên

Ai phải sầu thảm ngửa nghiêng bồn chồn

Ai có tranh cạnh dập dồn

Ai bị thương tích mắt còn đỏ au

30. Tất cả những kẻ cùng nhau

Cận kề chén rượu pha máu xinh xinh

31.  Chớ xem ngó rượu đỏ hồng

Chiếu sao lấp lánh bềnh bồng trào tuôn

32.  Cuối cùng bị rắn cắn cuồng

Chích như rắn lúc vào nguồn tim gan

33.  Hai mắt con sẽ hốc sang

Lòng con khuấy động điều gian nẻo tà

34.  Con như giữa đáy biển xa.

Khác nào kẻ bị phong ba nơi chót buồn

 

35.  Bây giờ con mới nói rằng

Người ta đã đập tôi hằng không đau

Nhưng tôi có nhớ gì đâu

Khi tôi tỉnh dậy- nhu cầu uống thêm.

 

24

top 

1.  Kẻ ác cường bạo hung hăng

Cũng đừng ao ước làm quen bạn bè

2.  Chúng vào huỷ phá một phe

Gây điều tội lỗi một bề mưu gian

3.  Khôn ngoan xây cất cửu nhà

Vững vàng thông sáng vào ra chỉnh tề.

4.  Tri thức đầy đủ mọi bề

Tài vật quý báu ê hề đẹp xinh

5.  Khôn ngoan sức mạnh oai hùng

Và người tri thức vững vàng giữ thêm

6.  Đánh giặc phải nhờ mưu toan

Đâu nhiều mưu sĩ, bảo toàn quê hương

7. Khôn ngoan lấy làm cao xa.

Ngu dại nào biết nói ra thế nào

8. Kẻ làm điều ác tầm phào

Và kẻ gian giảo ai nào kết thân

9. Ngu dại tội lỗi sinh ra

Nhạo báng gớm ghiếc lánh xa chớ nhìn

10.  Nếu ngày hoạn nạn con sờn ngã

Thì sức lực con nhỏ mọn nhiều.

[Trong ngày hoạn nạn ai ơi

Chớ có sờn ngã buông lời than van

Cậy nhờ ơn Chúa sẵn sàng

Được thêm sức mới Bình an thoả lòng (24:10)]

11. Kìa những kẻ bị đùa đến chết

Bước tó xiêu vào cảnh khổ hình

Hãy mau mau bày tỏ Tin Lành

Để cứu vớt linh hồn khốn khổ

 

12. Chúng tôi chẳng biết gì sao

Có Đấng cân nhắc trên cao quan phòng

Đấng ấy gìn giữ linh hồn

Đấng ban lẽ thật công bình khắp nơi

Đấng ấy cai trị cuộc đời

Báo trả công việc tuỳ hồi tuỳ duyên

 

13. Hãy ăn mật nó ngọt ngào

Tàng ong bổ dưỡng ăn vào ngon thay

14. Khôn ngoan cũng được tỏ bày

Sẽ là phần thưởng hằng ngày cho con.

15. Kẻ ác chớ rình nhà người

Chớ phá tan chỗ nghỉ ngơi loạn hiền.

16. Công bình sa ngã bảy lần

Cũng vẫn chổi dậy ân cần cầu xin

Kẻ ác lầm lũi hung hăng

Sẽ bị đánh đổ chẳng chen được vào.

17.       Kẻ thù ngã chớ mừng vui

Nó bị đánh đổ đừng cười đừng chê.

18. Bởi vì có Chúa cận kề

Cất cơn thạnh nộ chẳng hề đoái xem.

19. Chớ giận vì kẻ ác gian

Cũng đừng ganh ghét mưu toan chẳng lành

20.  Vì sự báo oán rành rành

Làm ác gặp ác ngọn ngành phân minh

21.  Hỡi con hãy kính sợ vua

Và tôn thờ Chúa chớ thưa thớt lòng

22.  Chớ cùng phản nghịch đèo bồng

Mà đem tai hoạ vào tròng con ơi.

23.  Khôn ngoan ngôn ngữ diệu hiền

Trong việc xét đoán uy quyền phước thay

24.  Ai nói kẻ ác công bình

Dân tộc rủa sả. Đồng minh xa lìa.

25.   Người nào quở trách ác gian

Phước lành sẽ đến ngập tràn niềm vui

26.   Lời chánh đáng Bông hoa đang nở

Như nụ cười rạng rỡ môi hôn.

27.  Sửa sang công việc ở ngoài.

Cày ruộng cuốc đất. Đêm ngày siêng năng

Bây giờ con mới có quyền

Xây cất nhà cửa kỉnh kiền dài lâu.

28.  Chớ dùng môi miệng ba hoa

Phỉnh gạt hàng xóm vào ra nghịch cùng

29.  Chớ nói rằng tôi sẽ làm

Nhưng việc mà hắn đã làm cho tôi

Cũng đừng trơ trẻn bải buôi

Rằng tôi sẽ báo cho người tuỳ công

30.  Ruộng kẻ biếng nhác ê hề

Vườn nho ngu muội bốn bề bỏ hoang

31.  Tật lê gai gốc mọc càng

Tưởng đá rêu phủ người chúng ở đâu?

32.  Ta nhìn xem những sự đời

Thấy được những sự dưới trời mà hay.

33.  Nếu con nằm ngủ khoanh tay

Chợp mắt một chút đổi thay cuộc đời

Nghèo khó sẽ dẫn đến nơi

Và sự thiếu thốn đón mời chào thưa.

 

25

top

QUYỂN THỨ HAI

Góp các Châm ngôn của vua Sa-lô-môn

1.   Đây cũng là những Châm ngôn của vua Sa-lô-môn mà các người của Ê-xê-chia vua Giu-đa sao tả.

 

2.  Vinh hiển của Chúa cao sang

Là việc giấu kín thế gian nào tường

Dò xét suy luận đo lường

Ấy là vinh hiển Thịnh cường cho Vua.

3.  Làm sao đo được từng trời

Làm sao biết được lòng người nông sâu.

4.   Luyện cho bạc được tinh khôi

Bạc được sáng láng như dồi thêm duyên

5.   Trừ kẻ ác trước mặt vua

Công bình được lập. Được đưa lên liền

6.   Chớ khoe mình trước mặt vua

Những chỗ sang trọng. Chào thua chớ ngồi

7.    Thà rằng người gọi đến tôi

Chớ đừng để họ dùng lời mỉa mai

8.   Chớ gây tranh cải làm gì

Rốt cuộc thắng bại đồng đi một đàng

Xấu hổ e thẹn bẻ bàng

Hơn thua một chút tan hoang cảm tình

9.   Lân cận đối nại cơ duyên

Nhưng với kẻ khác giữ riêng chớ bàn

10.  E rối mọi sự tràn lan

Và sự sỉ nhục liên can hại hành

11.  Lời nói êm dịu hiền lành

Khai nào bình bạc lận vành vàng y.

12.  Khôn ngoan lổ tai lắng nghe

Khác nào trang sức để khoe bằng vàng.

13.  Sứ giả trung tín với người

Như tuyết mát mẻ giữa trời mùa xuân.

14.  Có mây có gió không mưa

Cũng giống lễ vật người vừa khoe khoang

15. Lưỡi mềm bẻ gãy các xương

Chậm giận khuyên dựt con đường của quan

16. Mật ngon cũng nhớ ăn vừa

Kẻo ăn no quá lại đưa ra ngoài.

17.  Lân cận chớ đến thăm hoài

E người thấy chán trở cờ ghét con.

18. Kẻ nào làm chứng dối gian

Cho người lân cận phải mang tội hình

Người ấy lãnh lấy vào mình

Cây gươm lưỡi búa đi tìm mũi tên.

19.  Bất trung chớ có tin dùng

Trong ngày hoạn nạn chập chùng nạn tai

Giống như chân trẹo xạc xài

Như aci1 răng bể nửa ngoài nửa trong.

20.  Hát cho lòng kẻ thảm sầu

Khác nào lột áo để hầu mùa đông.

 

21.  Kìa kẻ thù nghịch của con

Hiện đang đói khát mỏi mòn xác xơ.

Con hãy tiếp trợ từng giờ

Cho ăn cho uống dựng cờ yêu thương

22. Như chất than lửa trên đầu.

Chúa sẽ ban phước nhu cầu cho con.

23. Gió bấc sa mưa lạnh lùng

Miệng lưỡi đem xiểng nói hành độc thay.

24.  Thà ở một góc xó nhà

Hơn là ở với đàn bà cạnh tranh.

25.  Tin lành đã đến từ xa

Như dòng nước mát mở ra cho người.

26.  Kẻ công bình bị tó xiêu

Khác nào dòng nước bị nhiều bùn nhơ.

27.   Ăn nhiều mật khiến cho say

Tìm cầu vinh hiển xưa nay hại người

28.  Người nào chẳng quản lòng mình

Khác nào như một cái thành bỏ hoang.

 

26

 top

1.  Ngu muội không xứng hiển vinh.

Như tuyết mùa hạ- rung rinh rã rời.

2.  Như con én liếng giữa trời

Rủa sả vô cớ là lời bỏ đi.

3.  Hàm thiết dùng để cho lừa.

Roi vọt cho ngựa dùng vừa cho nhau.

Ngu muội nào có khác đâu

Roi vọt vào nách vào đầu chẳng sai.

4. Kẻ ngu- Chớ có đáp lời

E giống như nó người đời cười chê.

5.  Đối với những kẻ ngu si

Giải bày mọi chuyện làm chi cực lòng

Bởi vì chứng cớ đèo bồng

Tưởng rằng mình đã vào vòng khôn ngoan.

6.  Đừng nhờ kẻ dại báo tin

Khác nào tự chặt chân mình xót xa.

7.   Người què đu đưa chân không

Ngu muội áp dụng châm ngôn nực cười.

8.  Tôn trọng ngu muội làm chi.

Đem viên ngọc quý bỏ kỵ rác thừa

9.  Châm ngôn nơi miệng người ngu

Khác nào say rượu gật gù gai đâm.

10.  Người ngu muội khách qua đường

Như tên lính xạ tổn thương mọi người.

11.   Con chó mửa ra rồi liếm lại

Khác nào ngu dại quản chuyện ngu.

12.  Ngu muội cứ tưởng mình khôn

Sức cùng lực tận vẫn còn huênh hoang.

13.  Kẻ biếng nhác tự dối mình

Có con sư tử rình rập ngoài kia.

14.  Biếng nhác lăn trở trên giường

Như cái cánh cửa dựa nương bản lề

15.  Biếng nhác dơ tay mình ra

Lấy làm mệt nhọc để mà bốc ăn

16.   Biếng nhác nghĩ mình khôn ngoan

Bảy người là một tập đoàn không sai.

17.  Đừng nắm con chó vành tai

Qua đường ai cải mặc ai chớ nhìn.

18.  Người nào phỉnh gạt láng giềng

Nói rằng không có kỉnh kiền giỡn chơi

19.   Là kẻ điên dại trong đời

Cậy tên sự chết đón mời chào thưa

20.  Lửa tắt vì thiếu củi đem

Chẳng ai thèo lẻo thì đừng cạnh tranh

21.  Than củi làm cho lửa hồng

Nóng giận cải cọ xui lòng cạnh tranh.

22.   Lời thèo lẻo như vật ngon. (18:8)

Thấu vào gan ruột vẫn còn ước ao.

23.   Môi miệng sốt sắng lòng tà

Như chiếc bình gốm ngoài da xi vàng

24.  Ghen ghét môi miệng giả đò

Trong lòng gian giảo ai dò được đâu

25.  Lời nói thêm thắt pha màu

Bảy điều gớm ghiếc tìm cầu chớ tin.

26.  Dầu cho kín kẻ giữ mình

Nhưng giữa hội chúng sự tình lộ ra.

27.  Đào hầm sẽ té xuống hầm

Ai mà lăn đá. Đá nằm đè lên.

28.   Miệng dua nịnh gây điều tai hại

Lưỡi dối gian chà nát tâm linh.

 

 

27

 top

1.  Chớ khoe về những ngày mai

Vì con có biết tương lai thế nào.

2.  Mình hay kẻ khác biết rồi

Đừng có hí hửng dùng lời tôn vinh

3.  Đá nặng cát cũng nặng theo

Cơn giận kẻ dại càng đeo nặng nhiều

4.  Hung dữ, cơn giận tràn ra.

Trước sự ghen ghét phôi pha được nào!

5.  Một lời quở trách tỏ tường

Còn hơn yêu mến tìm đường giấu quanh

6.  Hôn hít giả nguỵ bày trò

Bạn hữu quở trách muốn cho vẹn toàn.

7.  Kẻ no chà đạp tàng ong

Người đói cảm thấy cỏi lòng xót xa.

8.  Ra đi xa cách quê nhà

Như chim bay lạc vào ra một mình

9.   Dầu thơm khoan khoái linh hồn.

Lời khuyên tốt đẹp cho lòng dịu êm.

10.  Bạn mình hay bạn cha mình

Đều là bạn cả nghĩa tình đầy vơi.

Chớ lìa, chớ có buông lơi

Mọi việc đều có tuỳ thời thiết tha.

Trong ngày tai nạn xảy ra

Anh em chớ đến mà qua láng giềng.

11.  Con khôn làm vui lòng cha

Để mà ứng xử. Phước ra láng giềng.

12.  Người khôn lo ẩn núp mình

Tránh điều tai nạn được bình yên thay

Ngu muội nào có biết hay

Để rồi hoạ gió tai bay đến liền

13.  Lấy áo người làm của cầm

Vì người đã thế cho dâm phụ rồi

14. Kẻ nào vừa rạng bình minh

Chổi dậy chúc phước bạn mình thật to.

Kẻ ấy là Chúa hồ đồ

Là sự rủa sả như mồ oan khiên.

15.  Đàn bà tranh cạnh lắm lời

Như máng xối dột giữa trời mưa tuông

16.  Giữ nàng như giữ gió tây.

Nếu không cẩn thận bàn tay vấ dầu.

17.  Dùng sắt mài nhọn sắt

Thật là lắm công phu

Bạn bè nhờ tính tốt

Để mà nương cậy nhau.

18.  Trồng vả ăn trái vả tươi

Ai hầu chủ tốt. Được lời tôn vinh.

19.  Soi mặt mình trong nước.

Gương mặt mình thế nào.

Đối với người cũng vậy

Hậu quả là bản sao.

20.  Con mắt loài người không hề chán

Âm phủ vực sâu cũng chẳng cùng.

21.  Lò luyện thử bạc thử vàng

Ngợi khen để thử khôn ngoan của người

22.  Ngu dốt trộn gạo giả hoài

Gạo trắng ngu dốt miệt mài còn ngu.

23.  Nuôi chiên phải biết chiên mình

Nuôi bò coi sóc tâm tình đầy vơi.

24. Sự giàu có không tồn tại mãi

Mão triều thiên còn lại đời đời

25.  Cỏ khô nay đã mất rồi

Cỏ non nay lại mọc trên đồi tươi xanh

26.  Lông chiên làm áo mùa đông

Dê đực dùng để mua đồng ruộng xa.

27.  Sữa dê nuôi người trong nhà

Nô tỳ con cái vào ra đủ dùng.

 

 

28

 top

1.  Kẻ ác chạy trốn mọi điều

Công bình dõng sĩ mỹ miều đứng yên.

2.   Vì cớ gian ác nhiều vua.

Dấy lên để tính hơn thua trị vì

Nhưng người thông sáng chủ trì

Nước được bền vững Dân thì bình an

3.   Người nghèo hiếp kẻ khó khăn

Khác nào mưa lũ dội văng rác rêu

4.  Bỏ luật pháp ngợi khen kẻ ác

Người công bình chống lại chẳng theo

5.  Sự ác chớ khá buông mình

Tìm cầu nơi Chúa công bình sáng soi

6.  Nghèo khổ ăn ở thanh liêm

Còn hơn giàu có xỏ xiên gian tà

7.  Giữ gìn luật pháp khôn ngoan

Kết bạn kẻ ác. Điếm đàng hại cha

8.  Hoa lợi cho vay mà nên

Của ấy sẽ chẳng vững bền dài lâu

Bởi chưng thế sự đồi đầu.

Của ấy để lại về sau cho người.

9.   Luật pháp xây tai chẳng nghe

Thì lời cầu nguyện như vè ca dao.

10.  Kẻ nào làm cho người ta

Lầm lạc hư hại xấu xa hư hèn

Kẻ ấy bị quả báo liền

Bị sa vào hố xích xiềng cột chân

11.  Kẻ giàu tự nghĩ khôn ngoan

Kẻ nghèo thông sáng mọi đàng xét suy.

12.  Khi người công bình thắng hơn.

Vinh hiển tỏ rạng như cơn sóng dào

Lúc kẻ gian ác vươn cao

Người đi ẩn trốn phương nao mà tìm.

13.  Nào ai tội lỗi xấu xa

Hãy đến với Chúa xưng ra tỏ tường

Đừng giấu tội lỗi trong mình

Sẽ làm hư hoại tâm tình của ta

Hãy đến với Chúa xưng ra

Quyết lìa bỏ nó để mà hồi tâm

Chúa sẽ thương xót lỗi lầm

Thứ tha che chở ngày càng cao hơn

14.  Cứng lòng luôn gặp nạn tai

Người nào kính sợ Phước thay vui mừng

15.   Vua gian ác trị dân nghèo khổ

Khác nào như sư tử săn mồi

16.   Quan ít học chăm lo hà hiếp

Người thanh liêm sẽ được sống đời

17.  Kẻ nào đã vấy huyết nhơ.

Sẽ đến mồ mả, tìm cơ ẩn mình

18.  Nào ai ăn ở thẳng ngay

Sẽ được cứu rỗi lòng hay vui mừng

Còn ai theo lối hai hàng

Sẽ ra vào đó con đàng hư vong.

19.  Kẻ nào cày ruộng của mình

Ăn bánh no đủ. Tâm tình thoả thuê

Còn ai biếng nhác bỏ bê

Sẽ thấy nghèo khổ nhiêu khê theo liền.

20.  Thánh thiện sẽ nhận phước lành

Ham làm giàu vội lãnh phần đảo điên.

21.  Thiên vị là việc xấu xa

Dầu một miếng bánh cũng ra tội đồ.

22.   Tham lam của cải vơ đầy

Rằng sự thiếu thốn có ngày tỏ ra.

23.  Quở trách người sẽ được ơn

Còn lưỡi dua nịnh vẻ cơn ba đào

24.  Kẻ nào ăn cắp của nhà

Phát ngôn bừa bãi mẹ cha chẳng cần

Kẻ ấy là kẻ dự phần

Là bạn phá phách nên cần lánh xa.

25.  Kẻ nào cậy Đức Chúa Trời

Sẽ được no dủ. Trọn đời Bình An

Kẻ nào cậy mình khôn ngoan

Kiêu ngạo tranh cạnh tiêu tan chẳng còn.

26.  Kẻ nào tin cậy lòng mình

Là kẻ ngu muội tâm tình kiêu sa

Kẻ nào cậy Giê-hô-va

Sẽ được no đủ gần xa phước lành.

27.  Giúp người trời giúp lại cho

Còn ai xây mắt bụi tro xoá mờ.

28.  Kẻ ác mà lại dấy lên.

Người hiền lẩn trốn bốn bên im lìm

Nhưng khi kẻ ác bị chìm

Thì có nhiều kẻ công bình nổi lên.

 

 

29

 top

1.  Ngoan cố quở trách không nghe

Sẽ bị bại hoại- chở che được nào

2.    Người công bình nhiều thêm lên

Dân sự vui vẻ. Dưới trên thuận hoà

Còn khi kẻ ác hiện ra

Dân sự rên xiết gần xa đề phòng.

3.  Công bình làm vui lòng cha

Kết bạn kỷ nữ xót xa của tiền

4.  Vua nhờ công bình xây dựng nước

Kẻ nhận hối lộ huỷ hoại thân

5.  Dua nịnh kẻ lân cận mình

Khác nào giăng bẫy gập ghềnh bước đi.

6.  Tội lỗi kẻ ác bẫy chông

Công bình vui vẻ trong vòng hát ca.

7.  Công bình tìm hiểu nguyên do

Làm kẻ ngu muội chẳng lo nghèo hèn.

8.  Khôn ngoan bớt giận làm nguôi

Kẻ ác châm lửa để thui đốt thành

9.  Tranh luận kẻ ngu làm chi

Dầu thua hay thắng cũng đi một đàng.

10.  Kẻ tội lỗi ghét người trọn vẹn

Người công bình ngay thẳng bảo tồn

11.  Ngu muội bày tỏ giận hờn

Khôn ngoan sắc sảo nguồn cơn dịu dàng

12.  Vua nghe giả dối tỏ bày

Thì các tôi tớ miệt mài ác gian

13.  Nghèo khổ hà hiếp gặp nhau

Chúa cho đối đầu sáng mắt cả hai

14.  Vua theo lẽ thật xét suy

Nâng người nghèo khổ chẳng cho ưu phiền

Ngôi người sẽ được vững bền

Và sự vinh hiển ở trên đời đời.

15.  Roi vọt quở trách khôn ngoan.

Con trẻ phóng túng đi hoang buồn tình

16.  Kẻ ác mà được thêm lên

Tội lỗi cũng đến gần bên chực chờ

Công bình thấy được ngăn ngừa

Đề phóng chúng dẫn đến bờ vực sâu.

17.  Dặn dò sửa phạt con người

Nó đem an tịnh nụ cười thoả vui

18.  Giữ gìn luật pháp phước thay

Mặc ai phóng tứ mặc ai xa lìa.

19.  Ví dầu luật pháp rõ ràng

Họ cũng vấp phạm làm càng chẳng theo

20.  Kẻ nào hấp tấp buông lơi

Là kẻ ngu muội trong đời đáng chê.

21.  Tôi tớ dung dưỡng trong nhà

Ngày sau khi lớn nó là con trai.

22.  Hay giận gây điều cạnh tranh

Căm gan phạm tội mỏng manh phúc nhà.

 

23.  Kiêu ngạo hạ xuống vực sâu

Khiêm nhường thì được bắt cầu lên cao

24.  Phần kẻ trộm chớ phân chia

Linh hồn sẽ bị nhiêu khê đoạ đày

25.  Sự sợ loài người luôn gài bẫy

Nhưng ai cậy Chúa được Bình An

26.  Nhiều kẻ cầu lộc công danh

Nhưng sự làm thành bởi Chúa mà ra.

27.  Kẻ gian tà thật là gớm ghiếc

Người công bình suy xét trước sau

Còn người ngay thẳng ở đâu

Vẫn bị gớm ghiếc đối đầu kẻ gian

 

 

30

top

CHÂM NGÔN VÀ LỜI CẦU NGUYỆN CỦA A-GU-RƠ

 

1.   Lời của A-gu-rơ. Con trai Gia-kê

Châm ngôn mà người ấy nói ra cho Y-thiên và U-canh

2. Ta thật ngu muội hơn ai

Ta không thông sáng. Có tài bằng ngươi

3.  Ta không học được sự đời

Chẳng có tri thức. Chẳng lời khôn ngoan

4.  Ai đã lên trời rồi lại xuống

Ai từng góp gió giữa bàn tay

Ai đem đừng nước nơi túi áo

Lập nên giới hạn quả đất này

Danh người là gì ai có biết

Người có biết con trai người là ai?

5.  Những lời của Chúa luyện rồi

Làm khiên làm thuẫn cho người dựa nương

Nào ai nhận lấy yêu thương

Vâng theo lời Chúa trọn đường thoả vui.

 

6. Chớ thêm vào các lời Ngài.

E Ngài quở trách thiệt thòi lắm chăng.

 

7.   Tôi cầu xin Chúa hai điều

Đừng cho tôi lạc vào chiều dối gian

8.   Đừng cho tôi quá giàu sang.

Cũng đừng nghẻo khổ lỡ làng thân danh

9.  Cho tôi vật thực đủ dùng

Hằng ngày có Chúa để cùng mừng vui.

 

10.  Tôi tớ. Chủ chớ phao vu

Nó sẽ rủa sả ếm trù người chăng.

11.  Dòng dõi rủa sả ông cha

Cũng không e ngại thứ tha mẹ mình

12.  Tư tưởng thanh sạch công bình

Song chưa rửa sạch nhơ sình ruột gan.

13.  Có một hình tượng kiêu ngạo

Bộ mặt con mắt dương cao khó nhìn

14. Dòng dõi nanh sắc như dao

Đặng mà cắn xé người nào khó khăn.

15.  Ba sự. Chẳng có đủ rồi

Bồn điều chẳng nói rằng thôi hãy dừng.

16.  Âm phủ. Sự chết đón mừng

Đàn bà son sẻ lửa hừng ái ân

Đất không đủ nước mười phân

Lửa mà gặp gió nghinh tân ồn ào.

17.  Con mắt nhạo báng cha mình

Không vâng lời mẹ tâm tình đảo điên

Con quạ sẽ mắt móc liền

Đại bàng tha nó vào miền núi xa.

18.  Ba việc làm kỳ cho ta

Bốn việc ta chẳng nghĩ ra được nào

19.  Là đường chim bay trên cao.

Rắn bò trên đá làm sao có lối mòn

Biển khơi, tàu chạy vẫy vùng

Đường giao hiệp người nữ cùng người nam

20.  Người kỹ nữ ăn rồi lau miệng

Và nói rằng tôi có phạm tội đâu?

21.   Ba vật rúng động địa cầu

Bốn điều thật lắm cao sâu diệu kỳ

22.  Tôi tớ hoán đổi làm vua

Ngu muội khi được no nê ngập tràn

23.  Đàn bà đáng ghét lấy chồng

Nô tỳ kế nghiệp chủ mình giàu sang.

24.   Bốn vật nhỏ mọn yếu hèn

Khôn ngoan mưu trí ai bằng nó đây

25.    Con kiến là vật nhỏ thay

Biết trữ vật dụng những ngày hè thu.

26.   Thỏ rừng sức lực hèn ngu

Ẩn hang trong đá mịt mù yên tâm

27.  Cào cào dầu không có vua

Bay ra từng đám ruộng mùa phá tan.

28.  Thằn lằn là giống bò ngang

Đền vua ngự an khang lâu bền

29.  Ba vật điếu đi đẹp xinh

Bốn vật sang trọng lộ trình uy nghiêm

30.  Sư tử mạnh bạo oai hùng

Đối diện mọi vật chẳng dừng chẳng lui

31.  Ngựa hăng tử tế thắng rồi

Và con dê đực chẳng lùi bước đi

Vị vua bách chiến uy nghi

Là bốn động vật chẳng chi ươn hèn.

 

32.  Nều người ngu dại Tự cao

Đặt tay lên miệng che sao cho tròn

 

33.  Sự đời Đánh sữa thành bơ.

Đấm vào lỗ mũi đôi bờ máu tuông

Trêu chọc sanh ra giận hờn

Đến điều tranh cạnh- nổi cơn ba đào.

 

 

31

top

Lời mẹ vua Lê-mu-ên

Khuyên con trai mình

 

1.  Lời của vua Lê-mu-ên

Châm ngôn của mẹ dạy khuyên cho người

2.  Hỡi con! Ta sẽ nói gì

Hỡi con của mẹ. Thai nhi trong lòng

Vì con. Ta nói châm ngôn

Với điều cầu nguyện sắc son tháng ngày.

3. Hỡi con: Hãy nghe điều hay

Đừng gây sầu thảm xót xa

Con đường bại hoại bỏ ra chẳng nhìn

4.  Hỡi con. Nhìn lại phận mình

Rượu chè be bét lộ trình đảo điên

5.  Uống say luật pháp bỏ quên

Xét đoán sai lệch chông chênh tình đời.

6.  Vật say hãy để cho người

Ai bị cay đắng rã rời tâm can

7.  Uống vào quên nổi gian nan.

Quên sự nghèo khó lan man chuyện đời.

8.  Mở miệng xét đoán công bình

Phân xử phải lẻ. trọn tình nghĩa nhân

Nghèo nàn khổ sở khó khăn

Bởi vì họ chịu số phận xấu xa.

KHEN NGỢI NGƯỜI NỮ TÀI ĐỨC

 

10.  Người nữ tài đức ai tìm được

Giá trị nàng châu ngọc nào hơn

Sự nhân từ khiêm nhượng khôn ngoan

Đã khiến nàng trổi hơn tất cả.

11.  Chồng nàng tin cậy nơi nàng

Bao nhiêu hoa lợi bạc vàng trao tay

12.  Trọn đời công ích tỏ bày

Không làm tổn hại. Trong ngoài thoả vui

13.   Nàng tìm lông chiên vải gai

Vui lòng công việc- miệt mài chăm nom

14.  Nàng giống như chiếc tàu buôn

Từ xa đem bánh đem hương về nhà

15.  Nàng thức trước buổi bình minh

Sắp đặt công việc trọn tình trước sau

Vật thực phát đủ cung cầu

Phân minh rành rẽ ở đâu cũng nhìn

16.   Nàng mua đồng ruộng cho chồng

Thu góp huê lợi vun trồng vườn nho

17.  Thắt lưng sức lực so đo

Cánh tay mạnh mẽ Chăm lo trong ngoài

18.  Ban đêm Đèn chẳng cạn dầu

Công việc ích lợi cung cầu phân minh

19.  Kéo tơ dệt cưởi đành rành.

Ngón tay thoăn thoắt tạo thành thói quen

20.  Đưa tay giúp kẻ khó khăn

Giúp người khốn khổ nghèo hèn xót xa.

21.  Luôn luôn chăm sóc người nhà

Không sợ tuyết lạnh- Áo hoa dư thừa

22.   Nàng dệt lấy những chăn mền

Áo vải gai mịn đỏ điều đẹp xinh

23.  Chồng nàng ngồi ở cửa thành

Được chúng bắt đến nổi danh trong ngoài.

24.   Nàng chế áo lót bán ra

Đai lưng tự quản- gần xa đều dùng

25.  Sức lực mạnh bạo oai phong

Vui cười khi nghĩ đến dòng thời gian

26.  Nàng mở miệng cách khôn ngoan

Nhơn từ phép tắc rõ ràng phân mình.

27.   Chăm sóc đường lối nhà mình

Không hề biếng nhác tâm tình thảnh thơi

28.  Con cháu chúc nàng sống vui

Chồng nàng cũng đến có lời ca khen

 

29.  Có nhiều người nữ tài năng

Nàng trổi hơn hết ai bằng nàng đây

 

30.  Duyên là giả dối cỏi trần gian

Sắc lại hư không thật rõ ràng

Người nào kính sợ tôn thờ Chúa

Cuộc sống đời đời- Rạng phúc quang

 

31.  Nàng hưởng bông trái tay nàng

Ngợi khen nàng được vinh quang cửa thành

 

 

Tôi chỉ có một ta lâng

Cậy nhờ ơn Chúa góp phần thơ ca

Mong lời của Chúa truyền xa

Tin kính thờ phượng gần xa một lòng

  

 

 

 

 

| 1 |  | 2 |  | 3 |  | 4 |  | 5 |  | 6 |  | 7 | 8 |  | 9 |  | 10 |  | 11 |  | 12 |  | 13 |  | 14 |  | 15 |  | 16 |  | 17 |  | 18 |  | 19 |  | 20 

| 21 |  | 22 |  | 23  | | 24 |  | 25 |  | 26 | | 27 |  | 28 |  | 29 |  | 30 |  | 31 |

 

 

 

 top